د افغان ستراتـیـژیکی څـیــړنــو مــرکـز                                                                    ۱۸/۰۲/۲۰۱۰

د حـــــــق د لاری کلـــتـــوری مــرکــز

دافغانستان د اداری نظام د رغونی په هکله مشخصی ملاحظی او پیشنهادونه!

ښه او غوره سیاسی نظام او حاکمیت هماغه نظام دی چه د خلکو په قوت او زور منځ ته راغلی او د خلکو نه یی خپل مشروعیت  ترلاسه کړی وی.  په داسی سیاسی نظام  او حاکمیت کې خلک دخپل حاکم او حاکمیت د تعیین، انتخاب او برطرفی په هکله د هغو قواعدو سره سم صلاحیت لری او ونډه اخلی ، چه پـری د مشترک کور په تنظیم کې په  توافق رسیدلی.  د افغانستان خلک مسلمانان دی او دا وطن او ملت د مختلفو قومونو او قبیلو څخه څخه جوړ شوی نو ښکاره ده چه  هغه حاکمیت چه د خلکو حاکمیت وی  د خلکو د دینی او قومی نیکو ارزښتونو او افتخاراتو ساتنه،  روزنه او پالنه  به کوی. داسی حاکمیت به  د اسلام د دین په اصولو او چوکاټ کې  د خلکو  د معتقدات او ارزښتونو څخه  دفاع ، ساتنه او پالنه کوی. 

ښه او غوره  سیاسی نظام او حاکمیت هماغه نظام دی چه د عصر او همغه ټولنی د عملی امکانا تو او ودی سره سم د عملی کړنلارو او پرمخ تللو نسخو د پیاده کولو توان او ځواک ولری. داسی توان، ځواک او مشروعیت د خلکو په زور ریښتینی او غوښتلی وی.

ښه او غوره سیاسی نظام او حاکمیت هماغه نظام دی چه د حاکمیت بوج او مصرف پر خلکو لږ وی، چه د تصامیمو او پریکړو  د صدور او عملی کیدو تر منځ فاصله لږه وی،  چه په لږو مصاروفو د ډیر کار توان ولری،  چه  اداری کاغذ پرانی په کې کمه وی، چه په خپل وطن کې خلک په خپله خپل  تقدیر په خپل لاس کې ولری.

ښه او غوره سیاسی نظام او حاکمیت هماغه نظام او حاکمیت دی چه د قانون د تطبیق لپاره سیاسی اراده ولری، د معافیت سیاست په د

قانون حاکمیت، د اشخاصو په ځای د قانون خبره او صلاحیت په کې اصلی او ټاکونکی ځای او مقام ولری. 

ښه او غوره سیاسی نظام او حاکمیت هماغه نظام او حاکمیت دی چه د اداری ارګان حکم باید د محکمی له خوا د غور او تدقیق او بیا پلټنی امکانات وجود ولری.  

بشری ټولنو خپل د انکشاف او پرمختګ مختلف پړاونوه تیر کړی دی. مونږ د تاریخ په اوږدو کې داسی سیاسی نظامونه او حاکمیتونه پیژنو چه د خلکو او پرګنو برخه د هغه په ایجاد او چلونه کې زیاته وه او دموکراتیک سیاسی نظامونه وه.

همدارنګه  په طبعی ډول  داسی سیاسی نظامونه هم پـیژنو چه د خلکو برخه د داسی حاکمیتونو په ایجاد او اداره کې لږه وه. داسی نظامونه او حاکمیتونه پیژنو چه په غیر دیموکراتیک او غیر طبعی ډول د کودتاګانو، د پردو په زور، نظامی زور، په ټاکنو کې د تقلب او فرمایشی کنفرانسونو له خوا منځ راغلی. یعنی په عمل کې غیر دیمکراتیک سیاسی نظامونه بلل کیږی. داسی سیاسی نظامونه پیژنو چه په  غیر قانونی ډول منځ ته راغلی خو د خپل مشروعیت او بقاء لپاره دیموکراتیکی هلی ځلی یی بیا وروسته روانی کړی.

هغه نظامونه چه په غیر طبیعی او د پردو په زورمنځ ته راغلی په طبیعی او منطقی  ډول اکثرا د ملت ارادی ته نه بلکی د خپلو بادرانو   ارادو او اهدافو ته ګوری او خیال یی ساتی.

مونږ په دی باور یو او پوهیږو چه د افغانستان، د سیمی  او سولی مسایلو د حل لیاری او موانع په نړیواله او عواملو کې هم نغښتی دی او  د نړیوالی ټولنی مرستی او همکاری ته ضرورت دی. مونږ پوهیږو چه په نړیواله په مسایل په حل او حتی د تروریزم او اکسترمیزم په تعاریفو او محدودلو کې ناروا او نادرست غیر عادلانه او د دوه ګونو اندازه ګیری او متر په علت او بنسټ نړیوالی سولی، ښه تفاهم او مختلفو کلتورو او تمدنونو ښه تعایش او همزیستی ته ستری خطری منځ  را غلی دی او وضعه یی دی خطرناګی مرحلی او پړاو ته رسولی ده اما:

مونږ ته په کار ده چه په ټولو حالاتو کې دخیر او مثبت جهت او حالت د منځ ته راوستو لپاره تر هغه ځایه چه موږ پوری اړه او ارتباط لری  د بدتر نـه  حتی د لږ بد د غوره کول (پرګمتیک )د سیاست په بنا کار وکړو. د حد اقل امکاناتو څخه د خیر او انسانی سعادت او ښیګڼی په منظور حد اکثر مثبته ګټه واخلو. دخپل  وطن او خلکو ګټی او اولویتونه او  د انسان د سعادت ګټو  ته اوچتوالی او برتری ورکړو.

مونږ ته کار دی چه  په همدی روحی او مقصد   د نورو خیر اندیشه انسانانو سره  ځان د خیر منزل مقصود ته د رسیدو هلی ځلی جاری وساتو.  داسی هدف ته  عملی کار او هڅی وشی چه په هغه  کې د انسان او انسانیت  مقام او سولی ته په مقدم ډول  احترام او عملی کار وشی.

ددی مقدسو اهدافو او ستراتیژیو ته  د رسیدو لپاره په مختلفو سطحو او امکاناتو کار کیږی او کیدای شی. ددی اهدافو د لاس ته راوړو او تحقق لپاره د زړونو،  داخلی ملکی (د میم او لام په فتحی) ،  ایمان او نیت د پاکولو سره سره، د علم او پوهی نه په ګټه  اخیستو سره سره د سیاسی نظام او حاکمیت ښه والی، رغونی او اصلاح ته ضرورت او اړتیا ده.

مونږ په دی باوری نه یو چه ددی کار د تحقق لپاره به په ټولو مواردو کې یوه  دایمی نسخه وجود و لری. دښو با کیفیته او مؤثرو نسخو تجویز او رنځونو د تداوی  اومعالجی لیاری، د قایوی تدابیرو لاری او نسخی د رنځور د اوسنی توان، د تداوی محیط او عملی امکاناتو، د رنځ د سابقی او نورو شرایطو پوری اړه لری. مونږ ته داسی تدابیر او تجویز ونه په کار دی چه په نسبی لنډ وخت او موده کی، په لږ مصرف  او د جانبی بدو تأثیراتو نه پرته په لږ مشقت، لږ قربانی او لږ کړاو ډیری پایلی او نتیجی تر لاسه کړو.

دداسی هدف د عملی کولو لپاره یواځی ښه اراده چه د کار دپیل لپاره ضروری ده خو کفایت نه کوی. مونږ باید په دی سوچ وکړو او پوه شو چه  یواځی او یواځي نقد او ګوته نیونه کار نه جوړوی . د ګوته نیونی او انتقاد سره سره مونږ ته په کار ده چه  مشخصی اصلاحی او د رغونی وړاندیزونه او طرحی وړاندی کړو او د هغوی د عملی کولو لپاره هلی ځلی وکړو. په دی سلسله کې د عامو خبرو په څنګ کی د سیاسی نظام او حاکمیت د روغونی په هکله لاندی مشخص مطالب او کړنلاری د پام وړ دی.  

به لمړی او ساده نظر مستقیمه دیموکراسی ایدیال او ډیر عالی او غوره  سیاسی نظام ښکاری. په مستقیمه دیموکراسی کې  خلک په ټولو او تمامو مواردو کې خپله په مستقیمه توګه تصمیم نیسی. یعنی داچه ددی په ځای چه خلک خپل وکیلان او سیاسی استازی د څلور او یا هم پنځو کلو لپاره وټاکی او دا وکیلان نور نو ددی مودی لپاره د خلکو او مؤکلینو په ځای او نمایندګی غږیږی او هغوی دی چه د مؤکلینو په ځای تصمیم نیسی او خلک د دی وکیلانو خولی ته ګوری. داچه داوکیلان خپل رسالت اداء کوی او یا نه او یا داچه ځان یی پلورلی او یانه داهغه خبری دی چه د خلکو د بیا او مجدد تصمیم او ارادی ددی دوری د ختمیدو پوری معطلیـږی. داهغه مطلب دی چه د مستقیمی دیموکراسی برتریت پر دی غیر مستقیمی دیموکراسی ثابتوی.  خوداسی سیاسی نظام یعنی د مستقیمی دموکراسی عملی کول ډیر سخت کار دی او په بعضی موارد کې ممکن نه دی. مؤرخین ددی ډول  مستقیما دیموکراسی  یاد په  بشری ټولنه کې په پخوا زمانو کې  د لږ وخت لپاره د یونان په یو ولایت کې رانقلوی.  هماغسی مو چه وویل تخنیکی، مالی موانع او داچه عام خلک ددی لپاره وخت او کافی امکانات نه لری چه خپله په تمامو مسایلو کې په مستقیمه توګه (مستقیمه دیموکراسی)برخه واخلی د مستقیمی دیموکراسی د عملی کیدو مخه نیسی.  له دی کبله په اکثر مواردو کې همدا پارلمانی او غیر مستقیمه دیموکراسی او د سیاسی استازو او انتخاباتی نظام  (غیر مستقمی دیموکراسی) ته برتریت ورکول کیږی.  دا سیستم د هیوادونو د مختلفو سیاسی شخصیتونو او اداری ارګانو په انتخاب او ټاکنو کې د یو هیواد د جمهور رﺋیس په شمول  په کارول کیږی.   

ښکاره خبر ده چه د بشری ټولنو د انکشاف په  مختلفو  پړاونو کې بیا مختلف سیاسی نظامونه لکه څنګه چه مو پاس ولیکل  په مطلق العنانی او غیر طبیعی  او یا هم دیموکراتیک  ډول قدرت ته رسیدلی دی.

په  لنډ، خلص او عمده ډول د بشری ټولنوپه تاریخ  کې مونږ  شاهی ( شاهی مطلقه ، شاهی مشروطه...)، جمهوری ( جمهوری پارلمانی، صدارتی...) او داسی نور نظامونه چه خپل خصوصیات یی لرل او لری پیژنو. همدارنګه مرکزی حاکمیتونه، فدرالی نظامونه، کنفدرالی نظامونه، امپراطوری ګانی، د شوروی طیف سیاسی نظامونه او داسی نور د تعمق وړ دی. د ایالات متحده امریکا، ایالات متحده اروپاء، ایالات متحده افریقا او یا هم آسيا او یا د سازمان ملل متحد د حاکمیت لاندی حکومت، سوپر حکومت -  اتوپیایی حکومتونه او دولتونه دا او داسی نور بعضی هغه  تصوری مودلونه او د حاکمیت بڼی  دی چه په ډیرو مواردو کې صرف کتابی او تحلیلی وجود لری. ددی خوبونو بعضی موارد مثلا په اروپا کې (اروپایی ټولنه – ایالات متحده اروپاء) د تحقق په حال کې دی. د سازمان ملل متحد چه کله کله په خطاء سوپر حکومت پیژندل کیږی او پری د بی کفایتی او غیر اوپراتیفی کړنلارو اعتراضونه او نیوکی  کیږی هغه مسایل دی چه اوږد بحثونه غواړی. په لنډ ډول سازمان ملل متحد په هماغه اندازی صلاحیت لری چه د غړی هیوادو حکومتونه یی ورته سپاری. ددی سازمان لاسونه اواپراتیفی عادلو تصامیمو لاسونه په سازمان کې د جهان دسترو هیوادو د ویتو حق او داسی نورو بیعدالتیو تړلی دی. خو دا اوږد بحث دی. 

مونږ په دی باور یو چه  زمونږ دا بحث او لاندی مشخص پیشنهادونه  هم کوم کتابی اونهایی بحث چه تمام جزﺋیات او مفردات یی کاملا تکمیل او نهایی وبولو نه دی بلکه د موضوع بعضی جوانب څیړل او پرانیستل دی چه د  بحث او لټونی به اوږدو کې باید نهایی کړای شی.

زمونږ هدف د افغانی ټولنی د انکشاف په دی پړاو کې د داسی نظام د جوړولو لپاره چه مثبت مشخصات یی پورته بیان شول په ساده منطق او لیار میندل او یا هم یو حلقه ددی تسلسل په حلقاتو اضافه کول دی. مونږ په عمدی ډول په پورتنی تقسیماتو کې کتابی تقسیماتو ته مراجعه ونکړه تر څوزمونږ بحث صرف تیوریکی بڼه و نلری او عملی ساده منطق او ګټورتیا  ته زیاد پام وشی.

دا یو نه هیریدونکی واقعیت دی چه  د افغانستان خلکو ډیره قربانی ورکړی. مونږ په دی پوهیږو چه نړیواله ټولنه د مختلفب اهداف په تعقیب سره افغانستان ته راغلی او خپل اهداف د سیاسیت د الفباء سره سم چه څوک په کومه مرحله کې د چا سره کوم مشترک اهداف لری تعقییوی.

د افغانستان خلکو عملا په ډیرو موارد کې د نورو د مسایلو او معضلاتو د حل لپاره جنګول شی او د جګړی قربانی شوی دی. دایو مسلم واقعیت دی چه د افغانستان وضعه په یو معیین کنترول شوی تشنج کې ساتل د بهرنیو د معینو استراتیژی اهدافو او مقاصد سره برابر کار دی.

 دقیقه او کلکه خبر خو داده چه په اصطلاح اوسنی دیموکراسی داسی سیستم لا تراوسه نه دی عیار کړی چه د انسان او انسانیت مقام  ته په درنښت کتولو د هغه د مقام ساتلو تضمین وکړی. د اوسنی دیموکراسی تر نامه لاندی داسی لوبی او جنایت وشول او کیږی  چه بشریت پری شرمــیـــږی.

مونږ اړتیا لرو چه د ښه تفاهم، تعقل او تدبر نه کار واخلو. او نړیوال نسبتامناسب فرصتونه له لاسه ورنکړو.

مونږ په دی باور یو چه د ښه کادری او ښه  اقتصادی سیاست په څنګ کې  ښه، مدرنه قوانینو او هغه قوانینو چه د ټولنی د ښه ارزښتونو د ساتنی لپاره کار وکړی او مثبتو لوری ته جهت ورکړی او دقانون په څنګ کې د قانون دتطبیق سیاسی اراده او عملی کولو ته کلکه اړتیا شته.

مونږ په دی باور یو چه د نورو قوانینو په شمول  دافغانستان د اوسنی  اساسی قانون اصلاح ته کلک  ضرورت او اړتیا ده. ددی قانون د اصلاح په اړه اوږد کار په کار دی.

په  مشخص ډول د افغانستان اداری سیستم او حاکمیت  خلکو ته نږدی کول او ارزانول په کار دی.

د افغانستان د جمهور رﺋیس انتخاب د پارلمان لخوا یو د هغو مسایلو څخه  دی چه مونږ پـــری تأکید کوو. اما دفعلا لپاره غواړو یو مشخص پیشنهاد په لاندی ډول وړاندی کړو:

په نړی کې اداری اصلاح، روغونه او  مدرن ترنودونه داسی دی چه اداره خلکو ته نږدی، د تصمیم نه د تصمیم ترعملی کیدو زمانه کمه، حکومت داری ارزانه او هر اداری حکم باید د محکمه له خوا د بیا پلټنی او تجدید او بیا کتنی وړ وی .... او د ټولو نه مهمه خوداده چه ددی آرمانو د تحقق لپاره تر ډیرحده هڅه کیږی چه د لایق ، تحصیل کرده، او دسیاسی اتوریته خاوند کادرونو د په کار اچوول  په څنګ کې باید د اداری هغه غیر ضرورت وسطی حلقات له منځه لاړشی او یا هم محدود کړای شی د پورتنیو مثبتو اهداف د تحقق په لاره کې خنډ دی.

 زمونږ مشخص پیشنهاد دادی چه د افغانستان د اداری سیستم د روغونی،  اصلاح او خلکو ته د نږدی والی په غرض او د والیانو د مستقل ریاست جمهوری؟!  د ختمولو او بی ځایه مصارفو  د مخنیوی  لپاره دی د  ولایتی ادارو هغه صلاحیتونه چه کلیدی او سیستمی دی باید مرکز ته انتقال شی او ډیر هغه صلاحیتونه چه اجراﺋیوی او عملی دی باید ولسوالیو او علاقداریو ته کښته کړای شی.

دا تدبیر اوس ولی عملی دی او پرون ممکن نه وه؟

د هغه عمده علت د مدرن تخنیک، ترانسپورت ، انترنت، تیلفون او تلویزون او داسی مدرنو روابطی سیستمو د امکاناتو په کارولو سره ممکن دی.

دا تدابیر د قانون او قانونی مراجعو د صلاحیتونو او امکاناتو د لوړولو به صورت کې ممکن او ښه کار دی.

دا تدابیر او اقدامات د اداری ارګانو د اجراﺋیه قوت ستنی ځواکمنی کوی. خلک حاکمیت خپل بولی او د هغه د ساتلو لپاره کار کوی. خلک خپله بودیجه به خپله د سوونځی ، سړک، پل، روغتون او داسی نورو عامه منفعت په محلاتو کې د قانون او مقرراتو سره سرم مصروفوی او د هغه چا په  مقابل کې دریږی او مقاومت کوی چه د هغوی د پله او سړک او روغتون چه د خلکو په پیسو او د خلکو له خوا او د هغوی په ارادی  آباد شوی د ورانیدو او خرابیدو مخه نیسی.

دا کار به له یوی  خوا محلی خکلو ته سیاسی اداره او حاکمیت نږدی او ارزانه به یی کړی او له بلی خوا به د منځنی اداری غیر ضروری  حلقی   موجودیت  بی بنیاده کړی. په اوسنی شرایطو کې خلک اکثر خپله اداره او د مصاروفو منابع او د مصرف تصمیم نیونکی نه پیژنی او یا هم دا تصمیم او تصمیم نیونکی اوسنی سیستم د خلکو نه په لږه زمانه کې د حاکمیت نه د رسید وروسته تجریدوی. یعنی داچه سیستم د خلکو او حاکمیت او کادرونه دنږدی والی دایمی ممد نه بلکی د اداری او حاکمیت د تجرید او لیروی والی سبب کیږی.

په دی ترتیب او په دی  تدبیر په تدریجی ډول  ولایتی  اداره په ولایاتو کې د تشریفاتی کول او په تدریج د له  منځه وړل باندی کار کیږی ، مصارف لږیږی او اداره خلکو ته نږدی کیږی. د قدرت مندانو موجودیت چه افراد د مقرریدو نه په لږه موده کې وروسته بیا د خلکو خدمت ګار نه بلکی په  هر ولایت کې خپله د بادشاهی احساس کوی او په همدی روحی کار کوی . 

زمونږ په دی پیشنهاد کې د  مرکزی حکومت رول د قانون دتطبیق د ادارو او امنیتی ادارو د جدی فعالولو په څنګ د قانون او کلیدی سرتاسری تدابیرو په کار مشغولیږی او نظارت یی کوی.  په کار ده چه ولایتی اداره او وسطحی اداری حلقه ولسوالیو او علاقداریو یعنی خلکو ته کښته کړای شی.  

له بلی خوا د ولسوالیو د شورا ګانو د صلاحیت لوړلو سره د هغو د فنی لوړوالی لپاره  باید دوامداره کار وکړای شی.  په دی سلسله کې د ولسوالیو د شورا تصامیم د قانون په چوکات کې باید  مهم  او ټاکونکی رول ولری.  د ولسوالیو او علاقه داریو د کادر د انتخاب لپاره باید مشخص دیموکرایت قواعد او قوانین چه د ددوی د شوراګانو صلاحیت لوړوی کار وکړای شی.  

اقتصادی بودیجه باید د نفوس به اساس او دمحلی عایداتو د فیصدی به اساس او بنسټ محلی ارګانو( ولسوالیو او علاقداریو ) ته د یو قانون د پاسولو له مخی ورکړای شی.

د ټکس اومالی اداری باید جدی فعالی کړای شی. ټکس او مالیه د قانون په اساس تعیینه او هیڅ اداری  ارګان په شمول د والی، وزیر او رﺋیس جمهور نباید د هغه د تخفیف او عفوی صلاحیت ولری. که داسی شوی وی داعمل د قانون خلاف او مسؤولینو سره باید قانونی تګلاره غوره شی.

په نړی کی په مختلفو هیوادو او مختلفو پړاوونو کې مختلف سیاسی نظامونه سپارښت کیږی. په افغانستان کې  د دښمنانو د شدیدی مداخلو له کبله، د ۳۰ کلن جنګ له کبله، د عدلی او قضایی ارګانو د ظرفیتونو د ټیټوالی له کبله او .....  په افغانستان کې د اوس لپاره یونیتار ریاستی نظام چه رﺋیس جمهور او صدرعظم (د اجراﺋیه شورا مشر)و لری بهترین سیاسی نظام بولو.

په دی ډول مونږ افغانستان ته په اوسنی شرایطو کې د فدرالی، کنفدرالی، زونی تقسیماتو او داسی نورو سیاسی نظامونه د افغانستان د تجزیی پیل ګڼو او هغه ردوو.

په دی ډول ددی عقایدو پلویانو نه داسی وړاندیزلرو که  په ریښتیا اداره خلکو نږدی کول، د خلکو حاکمیت او په اداره  د کاغذ پرانی لږول غواړی، نه غواړی چه افغانستان تجزیه شی او په خپلو ښه د خیر پورتنی اهدفو که صادق یاست نو زمونږ ددی پیشنهاد او وړاندیز پلوی او  تاﺋیدول په کاردی. مونږ په دی باور یو چه ددی وړاندیزونو د بشپړتیا او هر اړخیز کولو لپاره مستقل  تحقیق او ریسرچ ته اړتیا شته.  

دویلو او تصمیم بله مهمه موضوع چه نن سبا پری غږیږی هغه په یو هیواد کې د عسکری او نظامی مسأله دی. د ویلو وړ ګڼو که  ددینا ټول هیوادونه که په يواځی ډول خپله ټوله اقتصادی بودیجه هم په نظامی او پوځی وسایلو مصرف کړی د خپل هیواد امنیت تضمین نه شی کولای.

په کار ده چه د ټولنیز سیمه ایزو او نړیوالو امنیتی سترکتورنو او جوړښتونو د تـقـوی لپاره کار و کړای شی.

د مدرن، مسلکی، متعهد اردو جوړولو ته اړتیا او ضرورت دی.

د عسکری اجباری کول او بیا د مکلفیت د دوری احیاکول یوه تاریخ وهلی نسخه ده او د یوسلسله  نړیوالو قوانینو په خلاف کار هم دی.

زمونږ په پوهه اقتصادی سیاسیت او د آزاد بازار اقتصاد د رقابت د نه موجودیت په صورت کې د تأیید وړ نه ده.  د مافیایی اقتصاد په چوکات کې، په اوسنی افغانستان کې دښو قوانینو  د نشته والی او حتی د موجوده ناسالمه قوانینو عدم تطبیق په حالت کې د آزاد بازار اقتصادی سیاسیت  مونږ ته خطاء  ښکاری. مونږ ته په کار ده چه د مختلط اقتصادی سیاست څخه بـه ګټه اخیستو  د آزاد بازار اقتصادی سیاست د عملی کولو په منظور چه قانون په کې حاکمیت ولری – کار وشی.  

ضرورت او اړتیا  ده چه ددولت او د هغه د ارګانو مدرن تعریف وکړای شی او ددی مدرنو تعاریف تر محتوی او مفاهیم لاندی  دولتی ارکانو ته نوی وظایف و سپارل شی.

زمونږ په وطن او د نړیوالی سولی په هکله قضایا  ښه او بد  تدابیر ډیر دی چه باید پری څیړنی، ریسرچ او تحقیق وشی او د اداری د اصلاح او رغونی لپاره عملی، ښه او علمی  تدابیر ونیول شی.  خو زمونږ په دی لنډ څیړنیز او مشخصو طرحو کې  مو یو څه مشخص وړاندیزونه او تدابیر او د هغوی د موجه والی یو څه دلایل تاسی ته د لیا بحث او غور لپاره وړاندی کړل.

مونږ په دی باور یو چه ددی مسایلو جزﺋیات باید نور هم و څیړل شی اوپه دی هکله  پوره ښه عملی او علمی افغانی تدابیر ونیول.    مونږپه دی باور یو چه د ددی وړاندیزونه هغه برخه چه د حکومت د اداری د ولایتی او محلی ارګانوپه هکله ده همدا اوس  روښانه او دا ترند او سمت خپل ښه منطق او د پیل کیدو امکانات په همدی نافذو قوانینو کې هم لری. 

                                                        پای

معامله و آشتی با «طالبان»؟!

نویسنده: احمد رشید /مترجم: صدیق رهپو طرزی/

لحظه های پــُر چرخش

بیش از سه دهه است که «افغانستان» سایه تیره و درازی را بر رویداد های جهان افگنده است، اما، این سرزمین لحظه های چرخشی و مهمی را نیز از سر گذرانده است که اگر با همشیاری از آن ها بهره گرفته می شدند، آرامش و صلح را به جهان نیز به همراه می آوردند.

یکی از این لحظه هایی که می توانست به چرخشگاهی بدل شود، درست درماه فبروری ۱۹۸۹ع. رخداد. در این زمان، «ا. شوارد نازه»، وزیر خارجه شوروی با پروازی خویشتن را به «اسلام آباد» رساند و اولین سفر یک مقام عالیرتبه آن کشور را به «پاکستان» نشانی نمود. او درآخرین ماموریتش در این جا، در نظر داشت تا از «بینظیر بهوتو»، «ارتش» و «استخبارات خدمات داخلی» (ا. خ. د.) بخواهد تا قدرت را میان حکومت کمونیستی در «کابل» و مجاهدان، به صورت موقت هم اگر شده است، تقسیم نمایند. او به این امر امیدوار بود تا از درگیری یک جنگ داخلی جلوگیری نماید و زمینه را برای انتقال آرام و مسالمت آمیز نهایی قدرت به مجاهدان، فراهم بسازد.

اما، چندی نگذشت که رژیم «شوروی» دچار سراسیمه گی و هرج و مرج شد. آنان به صورت شگفت انگیزی به این نتیجه گیری سی. آی. اِ تن دادند که حکومت «نجبیب الله» با گذشت چند هفته پس از خروج نیروهای «شوروی»، سقوط می نماید. سی. آی. ا. درچار اشتباه گردید.ـ «نجیب الله» سه سال و اندی دیگر براریکه قدرت باقی ماند تا آن که با درگیری آتش جنگ داخلی، به مقر س. م. م. در اپریل ۱۹۹۲ع. پناه برد. در آن زمان ا.خ. د «پاکستان» دست رد به سینه پیشنهاد های «شوارد نادزه» زد. این دستگاه استخباراتی می خواست تا کلبدین «حکمتیار» یکی از هفت رهبر ناهمخوان و نا متجانس مجاهدان را که دست پرورده اش به حساب می رفت، بر تخت قدرت در «کابل» بنشاند. سی. آی. ا. نیز ا. خ. د. را تشویق نمود تا در برابر «شوروی» به شدت ایستاده گی نماید. سی. آی. ا. می خواست تا انتقام شکستش را در «ویتنام» بگیرد و جشن مصیبت کامل کمونیستی را در «کابل» بر پا دارد ـ این دیگر مهم نبود که این سرور و شادی به بهای از میان رفتن جان چی تعداد «افغان» تمام می شود. در برنامه های ا.خ. د. و سی. آی. ا. سازش سیاسی جایی نداشت.

در آن زمان، به من (احمد رشید) وقت آن میسر شد تا به دیدار «شوارد نادزه» در نا وقت های شب بروم. به یاد می آورم که با آدم ناراحت و به شدت عصبیی رو به رو شدم. او از کوتاه بینی «پاکستان» و «امریکا» به شدت شگفت زده و نا آرام به نظر می آمد. او به این نتیجه دست یافته بود که هر دو حکومت، خواهان توهین به «مسکو» اند. او در برابر دیده گانم تصویر یک روز قیامت را از آینده «افغانستان»، «پاکستان» و منطقه ترسیم نمود. پیشبینی هایش در مورد روزگار پــُرتجاوز و تعدی که در راه بود، به شدت و نا باورانه درست، تحقق یافت.

در آن لحظه پــُر چرخش، اگر سازش های «شوارد نازه» پذیرفته می شد، جهان ممکن از مصیبت یک دهه دراز جنگ داخلی میان «افغانان»ُ، ویرانی شهر «کابل»، ظهور «طالبان» و پناه گاهی که آنان برای «القاعده» فراهم نمودند، به امان می ماند. حتا ممکن ما دیگر با رویداد دهشت افگنی ۱۱ سپتمبر، و رخداد های ویرانگری، به شمول تلاش آن گزافه گر «نایجریایی» که می خواست طیاره خط هوایی «ترانس اتلانتیک» را منفجر نماید و مرگ هفت افسر سی. آی. ا. را در پایگاهی در «افغانستان» و مرگ و میر هر روز سربازان «ناتو» و «افغانان» ملکی در این کشور، هر گز رو به رونمی شدیم.

با برنامه پــُر جنجال و پــُر از خطر «اوباما» مبنی بر این که در مرحله اول تعداد بیش تر سربازان به این کشور فرستاد و سپس به خروج آرام آرام شان پرداخت، همه کشور ها و رهبران سیاسی در منطقه را بار دیگر با نقطه چرخش دیگری در همین لحظه رو به رو ساخته اند. پرسش اساسی این است که آیا مگر «امریکا» و متحدانش حاضر اند تا با طالبان افغان پشت میز مذاکره بنشیند، زیرا نشانه یی از پیروزی جنگی در افق دیده نمی شود و دیگر راهی هم در پیش رو برای پایان دادن به جنگی که سی سال هست جریان دارد، قرار ندارد.

آن گاهی که لحظه موعود فرارسد ـ بایست فرا رسد ـ آیا امریکا و ناتو آماده خواهند بود که با طالبان گفت و گو نمایند، یا این که مانند امروز دچار نفرقه خواهند ماند؟ آیا «کرزی» رییس جمهور، از چنان اعتباری برخوردار است که در این گونه مذاکره های شرکت نماید و پای موافقت نامه یی که ممکن شکل بگیرد، امضا نماید؟ آیا آی. اس. ا. تقاضا خواهد نمود تا طالبان، این نیروی دست پرورده اش بار دیگر به قدرت دست بیابد؟ ایا طالبان گزافه گر و سختگیر، که احساس پیروزی می نماید حتا به گفت و گو حاضر می شوند و در نتیجه القاعده را به خاک فراموشی می سپارند؟ یا این که هشت ماه دیگر را به انتظار می نشینند تا امریکاییان این جا را آرام آرام ترک نمایند؟

رقم های تکان دهنده

طالبان «افغان» اکنون به یک جنبش قابل توجه بدل شده اند. آنان در جریان سال پار راه شان را در منطقه های آرام غرب و شمال کشور، باز نمودند. رهبران شان پناه گاه مطمین و آرامی در پاکستان دارند. مرگ و میر در هر دو طرف سیر رو بالایی داشته است. بر اساس رقم های س. م. م. در سال ۲۰۰۹ع. در هرماه به طور میاگکین ۱۲۰۰ یورش از جانب «طالبان» و دیگر گروه های جنگی، صورت گرفته است ـ این رقم افزایش ٪۶۵ در صد را نسبت به سال پیش نشانی می نماید. در مدت یکسال، ۲۴۱۲ فرد ملکی کشته شده اند، افزایشی ٪۱۴ در صد. افزوده بر آن، مرگ سربازان امریکا و ناتو افزایش٪ ۷۵ در صد نشان می دهد. این رقم از ۲۹۵ نفر در سال ۲۰۰۸ به ۵۲۰ نفر در سال ۲۰۰۹ تغییر کرده است.

چالش دیگر در برابر حکومت «افغانستان» این است که مقام ها نظامی توانایی آن را نداشته اند تا در اردو و پولیس تعداد بیش تر پشتون را از جنوب که بخش زیادش به وسیله طالبان کنترول می گردد، جذب نماید. البته با افزایش پرداخت بیش تر پول برای دستگاه های امنیتی، اکنون دگرگونیی در این راستا دیده می شود. باید یاد آور شد که طالبان با استفاده از این امر، به نفوذ در ارتش و پولیس دست یازیده اند. نباید فراموش نمود که امریکا تمام امیدش را برای سپردن مسوؤلیت امنیتی در ماه جولای ۲۰۱۱ ع. به همین نهاد بسته است. در بخش زیاد کشور برنامه های رشد و انکشاف متوقف شده اند و س. م. م. بیش از نصف کارکنانش را از کشور بیرون برده است و آنان را در «دوبی»، و «آسیای مرکزی» به سبب نگرانی های امنیتی، دوباره جای به جای، نموده است.

بر اساس دید «مایکل فلین»، جنرال و افسر عالرتبه بخش استخباراتی «ناتو» در افغانستان، «طالبان» اکنون حاکمان «سایه یی» در سی و سه حکومت نشین از میان سی و چار تایش دارند ـ آنان در خدمت این جنبش در سطح ولایت ها اند و تلاش می نمایند تا مانع ابتکار عمل حاکمان مرکزی شوند ـ و این جنبش می تواند٫٫ برای همیشه به این کار ادامه بدهد،،. به باور «فلین» استخبارات «امریکا» در «افغانستان» به شدت بی دست و پای است و هم چنان ٫٫مغرور و خود خواه،،.

طالبان دست به نبرد برای سرکوب کسانی که برای حکومت کرزی کار می کنند زده اند. آنان فردی که در اداره های یاری دهنده، گروه زنان و حتا ملل متحد کار می نماید، بیرحمانه به گلوله می بندند. آنان به روز ۱۸ جنوری دست به یورش دهشت افگنانه دو چندان، در چند قدمی ارگ ریاست جمهوری در مرکز «کابل» زدند. در نتیجه جنگ با تفنگ، سه سرباز و دو نفر ملکی کشته شدند و تعداد هفتاد نفر زخمی از خود به جای ماندند. «بان کی مون» سرمنشی م. م. در آغاز این ماه به شورای امنیت گزارش داد،٫٫ ما در لحظه حساسی قرار داریم… این وضع اگر ادامه یابد ما روی موفقیت را دیده نمی توانیم. چنین خطر وجود دارد که حالت چنان وخیم شود که که بر گشت ناپذیر گردد.،،

امید هایی در افق

این دید در «وشنگتن» دست بالایی یافته است که می توان دل جنگجویان «طالب» را در میدان نبرد را به دست آورد. اما، پیش از آن بایست به افزایش نیرو ها دست زد تا آنان را اول به عقب برانیم، بر دست آورد های شان چلیپای شکست بکشیم، بر مرکز های پــُرنفوس مردم دست بیابیم و بر راه ها مسلط گردیم. براساس خط های عمده هدف رزم آرایانه (استراتجیک) نو، نیروهای جنگی آن کشور نخست از همه طالبان را ناتوان بسازد و پس از آن درب گفت و گو را با ایشان باز نماید. جنرال «مک کریستال» فرمانده نیروهای «امریکا» و «ناتو» به دو اهرم نیرومند دست رسی دارد: یکی کیسه پول به ارزش یک و نیم بیللیون دالر برای دست زدن به ابتکار هایی در زمینه جلب «طالبان» و دیگری یک گروه از افسران انگلیسی و امریکایی که برنامه یی را برای به دست آوردن دل قوماندان «طالب» و دیگر جنگجویان، پس از آن که حضور نیرو های بیش تر «امریکا» میدان جنگ را به نفع آنان دگرگون بسازند، در سر دارند. جنرال «مک کریستال» هنگام دیدار با من در آغاز ماه جنوری در «اسلام آباد» برایم یاد آور شد که به این باور دست یافته است که می توان دل بسیاری از «طالبان» را که در میدان جنگ اند به دست آورد. این تلاش های مصالحه با «طالبان» از سوی «کرزی» که سال های زیاد است سران شان را برای مذاکره فرا می خواند، پیش برده می شود.

به این بحران از زاویه و رخ دیگر نیز می توان نگاه نمود. با وجود پیروزی ها، چنین به نظر می رسد که «طالبان» به قله قدت خویش رسیده اند. آنان به مرکز های پــُرنفوس عمده دست نیافته اند ـ و با در نظر داشت توانایی «ناتو» و به ویژه قدرت هوایی، فکر نمی شود که هرگز دست بیابند. در کشور، جنبش سراسری و مردمی مقاومت علیه نیروهای «ناتو» آن گونه که در «عراق» علیه نیرو های متحد وجود داشت، دیده نمی شود. بخش زیاد مردم کشور با آن که از حکومت «کرزی» و جامعه جهانی که نتوانسته اند زمینه انکشاف اقتصادی را فراهم نمایند، دل خوشی ندارند، هرگز خواهان بازگشت «طالبان» به قدرت نیستند. بسیار مردم به این باور اند که تا آن گاهی نیرو های جهانی در کشور وجود دارند، امید به این که وضع امنیت به تر شود و دگر گونی نیکویی در زنده گی شان رخ دهد، ادامه می یابد.

چند ماه بعد این امر به «طالبان» نشان خواهد داد که به ترین وقت برای مذاکره و دریافت راه حل فرا رسیده است. آنان به اوج قدرت اند و پس از آن سراشیبی تندی در انتظار.

نشانه های آشتی

جنرالان «کریستال» و «پترایوس» هردو به این باور اند که راه به پیروزی با دشواری رو به رو است. «اوباما» در مورد وارد کردن شکست بر «القاعده» دید روشن دارد، اما، در مورد گفت و گو با «طالبان» تمایل بیش تر. او، در سخرانیش که در ماه دسمامبر در قرار گاه «ویست پواینت» ارایه داشت، به روشنی بیان داشت که او از تلاش های «کابل برای» ٫٫ باز نمودن درب مذاکره با آن عده طالبانی که دست از خشونت بر می دارند و به حقوق انسانی شهرونداشان احترام می گذارند،، به شدت جانبداری می نماید.

سیاست در چارچوب هدف رزم آریانه (استراتچیک) جدید «امریکا»، در خط این تلاش متمرکز است که قشر فرمانده گان و جنگجویان «طالبان» را چنان از هسته مرکزی دور نماید که در این جریان امتیاز کم تری را اعطا نماید و هیچ صدمه یی به قانون اساسی «افغانستان» وارد ننماید. اما، در «واشنگتن» در مورد مذاکره با رهبران «طالبان» به شدت با هم اختلاف دارند. نهاد هایی چون وزارت دفاع، کاخ سپید، و سی. آی. ا. هر کدام دیدگاه های گونه گونه دارند و از سوی دیگر میان امریکا و متحدانش نیز این امر جریان دارد.

جنرال «کریستال» به من یاد آور شد که بسیاری طالبانی که در رده های میانه قرار دارند همراه با جنگجویانشان منتظر این امر اند تا «کرزی» برنامه رزم آریانه مصالحه را اعلام نماید که آنان بتوانند صف بدل کنند. او یاد نمود،٫٫ من به این باورم که جذب دوباره طالبان پیشین در جامعه، فرصت مناسبی را برای کاهش صف مخالفان فراهم می سازد.،، او در مورد آیا این که «امریکا» و متحدانش چگونه با رهبران «طالبان» به گفتگو می نشینند، یاد آور شد که همه چیز بسته گی به تصمیم سیاسی در «واشنگتن» پیوند دارد. «هالبروک» برایم خاطر نشان نمود که به باورش ۷۰٪ در صد طالبان بنابر دلیل های محلی و به دست آوردن پول می جنگند. برای این بخش تعهد های اندیشه یی، اعتقادی و ایدیولوجیک از اهمیت بزرکی بر خوردار نیست. می توان با آنان کنار آمد و دل شان را به دست آورد.

در این میان «طالبان» نیز یک نوع انعطاف را نشان دادند. نشانه های این امر را می توان در بیانیه ده ورقیی که آنان به مناسبت عید در ماه نوامبر۲۰۰۹ع. پخش نمودند، دید. ملا «عمر» در جریان این که ازجنگجویانش می خواهد تا در برابر ٬٬دشمن مغرور،، به نبرد ادامه دهند، یاد آور می شود که رژیم آینده طالبان صلح و عدم مداخله نیروهای خارجی را به کشور باز می آورد و هیچ تهدیدی را برای کشور های همسایه به بار نمی آورد. این امر، معنای آن را دارد که «القاعده» همراه با «طالبان» به «افغانستان» باز نخواهند گشت. در این متن، «عمر» بیش تر به یک سیاستمدار می ماند تا یک جنگجوی گزافه گر. او می گوید،٫٫ امارت اسلامی افغانستان می خواهد تا دست به اقدام های سازنده همراه با تمام کشور ها برای همکاری دوجانبه، انکشاف اقتصادی و آینده خوب بر اساس احترام متقابل بزند.،،

یک هفته بعد، طالبان در واکنش به بیانه «اوباما» در «ویست پواینت» دست به تغییر برخورد زدند. در این واکش دیگر از واژه گان جهاد و یا تحمیل شرعیت اسلامی خبری نبود. در این جا، لحن بیش تر ملی گرایانه و وطن پرستانه بوده از نبرد برای استقلال «افغانستان» گپ زده شده است. هم چنان یاد آور شده اند که حاضر اند تا اگر نیروهای خارجی کشور را ترک نمایند برای شان تضمین حقوقی فراهم نمایند. «طالبان» در بیانه یی که به مناسبت جشن نو روز پخش کردند در جریان این که بر افزایش نیروهای تازه دم «امریکا» انگشت انتقاد گذاردند، از درد سر هایی که رییس جمهور «امریکا» با آن ها در داخل رو به رو است، چنین اشاره نمودند ،٫٫در برابرش کوهی از مشکل ها قرار دارند،،.

دگر گونی در این لحن را می توان نتیجه گفت و گوی مخفیی دانست که در بهار سال ۲۰۰۹ع. صورت گرفته بود. بر اساس درخواست «کرزی» و زیر نظر «عربستان» نماینده گانی از «طالبان» سابق، اعضای سابق عربی «القاعده» و نماینده گان «کرزی» در این گرد هم آیی شرکت داشتند. در این دیدار دست آوردی که یخ رابطه ها را بشکند، وجود نداشت، اما، این گفت و گو ها راه را برای دیدار رهبران مهم «طالبان» از «عربستان» در جریان سال ۲۰۰۹ع. هموار نمود. مقام های بلند رتبه «امریکا»، «انگلستان» و «عربستان» که به صورت غیر مستقیم در این مذاکره ها دخیل بودند با سرعت از «طالبان» خواستند تا دست رد به سینه «القاعده» زده و تقاضا های خویش را برای گفت و گو مطرح نمایند. «طالبان» به نوبت خویش بیان نمودند که در صورتی از «القاعده» فاصله می گیرند که مهم ترین اصل شان را بپذیرند و آن این که :همه نیروهای خارجی برای خروج شان از «افغانستان» جدول زمانیی را قبول نمایند.

استخبارات «عربستان» توانایی سر و سامان دادن دست آورد های سیاسی را ندارد، اما، توانسته است تا جای مطمینی را برای دیدار فراهم نماید و نقش میانجی را میان حکومت «افغانستان»، مقام های «غرب» و «طالبان« فراهم نماید. نکته بسیار جالب در این جریان آن است که ا. خ. د. «پاکستان» که یکی از نزدیک ترین متحدان «عربستان» به شمار می رود و از همان آغاز نقش کلیدی را در گفت و گو ها داشته است، به اثر تقاضای «طالبان» و حکومت «افغانستان» ـ از آن جایی که هر دو به آن باور ندارند ـ از میز مذاکره به دور نگه داشته شد. اما، اکنون کلید مذاکره با رهبران «طالبان» که بیش تر شکلی است، دردست «پاکستان» و آی. اس. آی. قرار دارد.

«طالبان» اسیر «پاکستان»: راهی برای رهایی!؟

تشنج در رابطه های میان «امریکا» و «پاکستان» در ماه های اخیر به شدت داغ شده است. علت این است که «واشنگت»ن از اردوی «پاکستان» خواسته است که رهبران «طالبان افغان» را که در «کویته» و «کراچی» به سر می برند، دستگر و یا سر به نیست نماید. همچنان این کار را باید با جلال الدین «حقانی» و گلبدین «حکمتیار» که هردو در «وزیرستان شمالی»، منطقه قبیله نشین در جوار «افغانستان»، پناه گرفته اند، انجام دهد. «پاکستان» استدلال می نماید که چنان با دردسر ها و مشکل هایی که از حضور «طالبان» خودش ناشی می گردد و د رکنار آن با یورش های دهشت افگنانه یی که از سوی گروه های متعدد دیگر به راه انداخته می شود، رو به رو است که برای اجرای خواست «امریکا» وقت ندارد. نیروهای نظامیش در بخش زیاد کشور پراگنده شده اند، پول کافی وجود ندارد، و آن گاهی به تقاضای «امریکا» پاسخ می دهد که آن کشور را یاری برساند. واقعیت این است که «پاکستان» هر گز به روی رهبران «طالبان افغان» دست بالا نمی نماید، زیرا آنان را نیروی دوست و متحد خویش در روز های بعد از بازگشت «امریکا» از «افغانستان» می داند. به باور «پاکستان» در آن زمان «امریکا» این کشور را نیز به دست فراموشی خواهد سپرد.

نظامیان «پاکستان» از خروج نیروهای امریکایی به شدت نگران اند، زیرا این امر با خود جنگ داخلی و هرج و مرج را در حویلی پشت خانه اش ، به همراه می آورد. یک افسر عالیرتبه پاکستان برایم گفت،٫٫ ما امیدواریم تا با آمدن نیروهای تازه نفس «امریکا»، وضع در همسایه گی ما به تر شود، در غیر آن ما بایست بهایش را بپردازیم.،، اردو به این باور است که «امریکا» آرام آرام با «هند» نزدیک تر می شود و این امر به آن کشور اجازه می دهد تا از نفوذ بیش تر بر «کابل» بهره ببرد. این کار، به زیان «پاکستان» تمام می شود. پاکستان با وجود قربانی هایی که در جریان سه دهه، در جریان حمایه از آنان در برابر شوروی، برای افغانان داده است، اکنون به حیث کشور دشمن ـ به استثنای «طالبان» ـ آنان شمرده می شود. نکته جالب این است که اکنون «طالبان» نیز نسبت به ا.خ. د. بدبین اند تا دوست.

ارتش پاکستان برای این که بر رخداد های «افغانستان» پس از خروج نیروهای امریکایی نفوذ داشته باشد، می تواند به حیث بدیل، «طالبان» را چنان پشتیبانی نماید تا آنان بار دیگر بر «کابل» دست بیابند و حکومت دلخواه شان را در ان جا بر پا دارند. چنین به نظر می آید که این امکان بسیار دور به نظر می آید. جامعه جهانی هرگز تحمل این امر را ندارد. از سوی دیگر چنین نظامی می تواند پایگاهی را برای «طالبان پاکستان» برای یورش بیش تر بر خود کشور «پاکستان» فراهم نماید.

در دگرگونی سیاسی تندی که صورت گرفته است مقام های عالیرتبه استخبارات خدمات داخلی «پاکستان» گفته اند که آنان نقش میانجی را میان رهبران «طالبان»، «امریکاییان» و «کرزی» پیش کش نموده اند. یکی از اینان به من یاد آوری کرد،٫٫ما می خواهیم تا مذاکره ها همین اکنون شروع شود تا در هجده ماه بعدی که آنان این جا را ترک می نمایند. اما، «امریکاییان» بایست به ما اعتماد نمایند و دید گاه ما را بپذیرند.،، میان ا. خ. د. و آی. اس. آی اکنون دره ژرف و عمیق عدم اعتماد و باور دهن گشوده است. از سوی دیگر، چنین به نظر می رسد که کشور های دیگر هم بر ا.خ. د. چیغ بزنند که چرا همه چیز از مجرای آن اداره عبور نماید! مقام های «پاکستان» چنین یاد آور می شوند که اگر قرار باشد تا استخباراتش سازماندهی گفت و گو ها را به دوش بکشد، بایست تماس ها میان سی.آی ای. و انتلجنت سرویس «انگلستان» و ریاست امنیت ملی «افغانستان» و رهبران «طالبان» متوقف گردد. این مقام ها یاد آور می شوند که آنان تنها می خواهند که مطمین شوند،٫٫ …تا در هرگونه رفتاری منافع ملی این کشور در «افغانستان» مد نظر گرفته شود.،، اما، پرسش اساسی این است که مرز های منفعت ها را بایست به صورت روشن با «امریکاییان» و «افغانان» در میان گذاشته شود.

این را می توان دگرگونی سیاسی چشم گیر در موقف رسمی «پاکستان» دانست. «پاکستان» در نه سال گذشته ـ با وجود رابطه آشکار بین استخبارات «پاکستان» و «طالبان افغان» ـ همیشه منکر این واقعیت می شد که از نفوذی بر رهبران طالبان بر خور دار است و آنان را با آغوش باز به مانند مهان گرامی پذیرفته اند. حالا نوبت آن رسیده است که پاکستان دست به تلاش های گسترده برای به دست آوردن باور و اعتماد «امریکا» و «افغانان» در خط ساماندهی گفت و گو با «طالبان»، بزند. البته برخی اختلاف های را می توان در جریان به وجود آوردن رابطه ها میان اداره های گوناگون امنیتی و حکومت ها ازمیان برداشت. مقام های عالیرتبه «امریکا» یاد آور شده اند که «پاکستان» اکنون ٫٫ انعطاف بیش تری،، در باره سیاست در مورد «افغانستان» با مقایسه گذشته از خود نشان می دهند.

آیا رهبران «طالبان» چی واکنشی نشان خواهند داد؟ چنین به نظر می آید که بخش زیاد شان از حضور سایه سنگین اداره استخبارات «پاکستان» که از آنان بهره برداری رزم آریانه (استراتجیک) در این سال ها، به نفع خویش نموده است، خسته شده اند. اینان اکنون ترجیح می دهند که استخبارات این کشور را از میز چنین مذاکره ها به دور نگه دارند. برخی از اعضای رهبران «طالبان» پیوند هایی با ریاست امنیت ملی در «افغانستان»، بر قرار نموده اند. مدت هاست که بر آسمان مناسبت ها میان استخبارات خدمات داخلی «پاکستان» و اداره امنیت ملی «افغانستان» ابر لــُک و سیاه نا باوری سایه افگنده است. به همین دلیل ر. ا. م. «افغانستان» حاضر نیست تا به ا.خ. د. «پاکستان» موقف مرکزی در این گفت و گو ها بدهد. نکته دیگر این است که بایست نیروهای شمال که غیر «پشتون» اند، خط مصالحه با «طالبان» را بپذیرند. آن گونه که روشن است این نیرو ها دشمن سرسخت ا.خ. د. و «طالبان» اند. اگر اینان که بیش از ٪۵۰ نفوس کشور را می سازند، برنامه مصالحه را نپذیرند، راه برای شروع جنگ داخلی دیگری، مانند سال های ۱۹۹۰ ع. هموار می گردد.

اما، این واقعیت را نباید فراموش نمود که ا.خ. د. «پاکستان» از نفوذ زیادی بر «طالبان» بر خوردار است. «طالبان» نی تنها به برای جنگجویان شان جنگ افزار می فرستند، زخمیان خویش را تداوی می نمایند و به امکان های دیگر دسترسی می یابند، بل، مهم تر از همه بخش زیاد خانواده گان رهبران «طالبان» در «پاکستان» زنده گی می نمایند، خانه خریده اند، تجارت می نمایند و دکان برای شان باز نموده اند. نکته جالب این که رهبران «طالبان» که به «عربستان» سفر می نمایند با پاسپورت پاکستانی به این کار دست می زنند. این ها همه، نقطه های ضعف و پاشنه های آشیل برای «طالبان» به حساب می آیند. پیش از آن که امریکاییان برای جذب و جلب فرماندهان رده میانه «طالبان» اقدام نمایند، بایست در نظر بگیرند که در این کار چگونه با استخبارات «پاکستان» جور می آیند.

نیاز درمانده اردوی پاکستان در این راستا که چگونه بر سر نوشت حادثه ها در افغانستان آینده اثر وارد نمایند، از این هدف رزم آریانه (استرتجیک) ناشی می گردد که بایست سعی نماید تا در حلقه محاصره «هند» قرار نگیرد. از سوی دیگر، آنان از ضربه عقب نشینی سال ۲۰۰۱ع. تا حال به حالت گیچی به سر می برند. ارتش «پاکستان» هنوز هم از تصمیم «بوش» که اجازه داد تا نیروهای شمال که هوای ضدیت با «پاکستان» را در سر داشتند، وارد «کابل» شوند، با دل بدی یاد می نمایند. در آن هنگام حکومت «بوش» به درخواست های «اسلام آباد» در مورد این که برای سر و سامان داده هدف رزم آریانه (استراتجیک) اش در «افغانستان» از آن کشور مشوره بگیرد، اهمیتی نداد. بعد امریکاییان همه «پشتونان» را به حیث طالبان واقعی به حساب آوردند. این امر، نفوس «پشتون» را در «پاکستان» که دو چند «افغانستان» اند، به سوی گزافه گرایی کشاند. (در افغانستان ۱۲ میللیون و در پاکستان ۲۷میللیون «پشتون» به سر می برند.)

نکته های پــُر ارزش

برای آغاز گفت و گو با «طالبان»، تنها کافی نیست تا همکاری نزدیکی میان اداره های استخباراتی و امنیتی به میان بیاید. سی. آی ا. بایست برای به دست آوردن دل فرماندهان طالبان ـ مانند آن زمانی که نیروهای شمال را در سال ۲۰۰۱ع. جذب نمود ـ اقدام نماید. نیاز است تا تا به صورت روشن و علنی دست به طرح بلند بالای هدف رزم آریانه (استراتجیک) مشخص سیاسی زد. در این راستا چنان موسسه ها و نهاد های سیاسی و یاری دهنده انسانی به میان آورد که دیگر نیازی به گرفتن هدایت و نظارت بر آن ها از سوی «غرب» نباشد. در این چارچوب می توان تعداد زیاد «طالبان» را به همکاری جلب نمود ، خشونت را پایین آورد و به آن افغانانی دست یافت که مخالف هر گونه سازش اند. اداره «اوباما»، طرح چنین هدف رزم آریانه را به صورت علنی به راه انداخته است، اما، در این یک سالی که از مدت کارش می گذرد، به دست آورد قابل توجه یی نرسیده است.

اما، نبایست فراموش نمود که رسیدن به چنین هدفی، از اهمیت بالایی بر خوردار است.

در این جا بر برخی پیشنهاد ها و گام هایی که بایست تا آغاز گفت و گو با «طالبان» توجه نمود، انگشت می گذارم. تا جایی که به نطر می آید تمام این نکته ها از سوی «امریکا» و «ناتو» پذیرفته شده است. اما، بایست با دقت عملی گردند:

۱- بایست همسایه گان و دیگر کشور های منطقه را قانع ساخت تا موافقت نامه دراز مدت و رزم آریانه آشتی ملی را که از سوی حکومت «افغانستان» آماده می گردد، با «طالبان» امضا نمایند. ایجاد یک برنامه رزم آریانه و دراز مدت تفاهم منطقه یی در مورد «افغانستان»، یکی از هدف های برتر اداره «اوباما» به شمار می رفت. اما، هنوز هم کار به جایی نرسید. از «ایران» تا «هند»، تشنج منطقه یی نسبت به سال پیش، بیش تر گردیده است.

۲- بایست به «افغانستان» اجازه داده شود تا پیشنهادی را به شورای امنیت س. م. م مبنی بر حذف نام آن طالبانی که دست رد بر کار برد خشونت می زنند و رابطه شان را با «القاعده» می برند، از سیاهه سیاه آن سازمان. تا حال «روسیه» حاضر نشده است تا به این امر موافقت نماید. اما، «اوباما» تلاش زیاد ننموده است تا چنین امتیازی را از رهبران «روسیه» به دست بیاورد.

۳- شورای امنیت س. م. م. بایست فیصله نامه یی را صادر نماید تا به اثر آن حکومت «افغانستان» بتواند مذاکره با «طالبان» را شروع نماید و فرصت ان را میسر بسازد تا «امریکا»، «ناتو» و خود «س. م. م.» را تشویق نماید تا این جریان را یاری برسانند. این امر می تواند تا کشور های مانند «روسیه» و «هند» که حاضر نیستند چنین اعلامیه یی را حمایه نمایند، تشویق نماید تا به آن تن در دهند.

۴- بایست نیروهای «ناتو» و «افغان»، مسوؤلیت امنیت «طالبان» و خانواده گان شان را که به کشور باز می گردند، به دوش بگیرند. نهاد های جهانی مانند «کمیسون عالی م. م. در امور پناهنده گان» و «کمیته بین المللی صلیب سرخ» با حکومت «افغانستان» برای فراهم نمودن کمک به طالبانی که بر می گردند همکاری تنگاتنگ نمایند. بایست برای بازگشت کننده گان خانه، کار و آموزش فراهم گردد. برای از میان بردن دیگر نیاز های شان که در جریان ساکن شدن دوباره با آن ها رو به رو می گردند، اقدام همه جانبه صورت بگیرد.

۵- به موسسه و نهاد آشتی ملی کمک هایی در خط فراهم آوری کارکنان بیش تر، سرمایه بزرگ تر و آموزش بیش تر صورت بگیرد. در این راستا، با رهبری حکومت «افغانستان»، نیروهای غرب و موسسه های یاری دهنده بشری دست به طرح و اجرای برنامه همه جانبه و روشن برای فراهم ساختن امنیت برای طالبانی که بازگشت می نمایند و فراهم ساختن امکان ها برای پذیرش به تر، بزنند.

۶- بایست اردوی «پاکستان» را تشویق نمود تا زمینه امنیت را برای بازگشت «طالبان» و خانواده شان فراهم نموده سهولت هایی را در گذرگاه های مرزی با یاری موسسه های خیریه جهانی، به وجود بیاورد. بایست تا «پاکستان» و «عربستان» را تشویق نمود تا به «طالبان» برای ایجاد یک حزب سیاسی یاری برسانند. در این زمینه، نمونه هایی از گروه های مخالف وجود دارد که به ایجاد حزب های سیاسی دست زده اند. مثال بارزش، حزب سیاسی مربوط به پیروان سابق گلبدین «حکمتیار» می باشد. این امر ضربه کاریی را به «القاعده» و «طالبان پاکستانی» وارد می نماید. این امر، راه «اوباما» را برای رسیدن به دشمنان در دنیای اسلام که بار ها آن را تکرار نموده است، هموار می سازد.

۷- بایست برای رهبران «طالبان» جای بیطرفی مانند «عربستان» و یا محل دیگری فراهم نمود تا در آن با دل بیغم و با امن با نماینده گان حکومت «افغانستان» و «ناتو» به گفت و گو بپردازند. «امریکا» بایست باقی مانده زندانیان «افغان» را که در «گوانتانامو» به سر می برند، رها سازد و به آنان اجازه داد تا به «افغاستان»، «پاکستان»، «عربستان» و یا هر کجایی که می خواهند، بر گردند.

تا آن گاهی که چنین سیاست روشن و علنی اعلان نگردد، «طالبان» به این باور باقی می مانند که به تر تا هشت ماه دیگر انتظار بکشند، بگذارند که «امریکاییان» آن جا را ترک نمایند و آن گاهی که درک کردند که «افغانستان» آسیب پذیر است، راه شان را به سوی «کابل» برای کشتن باز نمایند. اما، این امر بار دیگر جنگ داخلییی را به راه می اندازد.

دید گاه های پــُر تناقص ملا «ضعیف»

در همین لحظه هایی که «افغانستان» در برابر انتخاب پــُر چرخش قرار دارد، در برابر ما کتابی قرار دارد. این اثر برای بار اول خواننده گان را در قلب دیدگاه ها و طرز تفکر طالبان با خویش می برد.

این اثر به نام ٫٫زنده گی ام با «طالبان»،، نام دارد. آن را ملا عبدالسلام «ضعیف»، وزیر سابق «طالبان» و سفیر آنان در «پاکستان» نوشته است. او کسی است که مدت چار سال را در بندیخانه «گوانتانامو» به سر برده است. این کتاب در اصل به زبان «پشتو» نوشته شده است. آکتاب را «الکس ستریک از لینشوتن A.Strick van Linschoten ،، و «ف. کیوهن F.Keuhn ،، به زبان انگلیسی ترجمه و برای درک سهل و ساده اش آن ویراستاری گسترده نموده اند. این دو محقق و کاوشگر در «کندهار» زادگاه طالبان زنده گی می نمایند.

«ضعیف» در سال ۱۹۶۸ع. در یک دهکده خاکزده یی در ولایت «کندهار» تولد شد. او همانند دیگر «طالبان»، به خانواده ملایان تعلق دارد. او پدر و مادرش را در کودکی از دست داد و چون بچه یتیمی بزرگ شد. هیج نوع رشد و انکشاف اقتصادی راه به این گونه ده های «افغان» باز ننموده بود. او به مسجد درس می خواند و بر زمین دیگران کار می کرد. رفتار و کردارش را ارزش های قبیله یی و انتقام، قالب می زد. عشیره اش پس از تجاوز «شوروی» درسال ۱۹۷۹ع. به «پاکستان» گریخت. اما، او در سن پانزده سالگی به صورت مخفی به کشور باز گشت تا به نبرد با «شورویان» دست بزند. در سال های ۸۰ عیسایی او زیر اثر فرماندهان گوناگون، به شمول ملا «عمر»، به جنگ پرداخت.

او در وضع به شدت دشوار از گونه نبود غذا، دوا، جنگ افزار و ریزش همیشگی بم «شوروی» که هر جنگجوی «افغان» در آن قرار داشت، دست به نبرد زد. در بخشی از این اثر می خوانیم:

٫٫ من آن گاهی که در صف جهاد پیوستم پانزده ساله بودم. من حتا نمی دانستم که چگونه ماشه تفنگ کلشینکوف را بکشم، چی رسد که در راس گروهی قرار بگیرم. از جنگ چیزی نمی دانستم. اما خط های جبهه نبرد با «روسان» همه زمینه های دشوار آموزش جنگی را برایم فراهم نمود… آرام آرام به فرمانده یی گروه های متعدد مجاهدان دست یافتم.،،

او، پس از آن که «شورویان» به ترک «افغانستان» پرداختند، وظیفه ملایی را در ده یی نزدیک «کندهار» به دوش گرفت. او تصویر تمام قدی از این که چگونه جنگ سالاران و جانیان وضع بحرانیی را در جنوب به میان آوردند، می کشد. اینان با ایجاد راه بندان در شاهراه ها، از لاری های باربر و دیگر موتر ها پول می گرفتند، زنان را دزدی و بر آنان تجاوز جنسی می نمودند و پسران جوان را بچه بی ریش خویش می ساختند. او، یکی از همان «طالبان» اولی بود. در زمستان سال ۱۹۹۴ع. او با دیگر جوانان همفکر پیوست تا روی هدفی برای بر خورد با جنگ سالاران کار نمایند.

او به به ملا «عمر» تا همین اکنون هم وفادار باقی ماند. خود می نویسد:

٫٫او (ملا عمر) به همه، تا جایی که گپ برای زدن دارند، با احترام و دقت گوش می دهد و گپ شان را نمی برد. بعد از آن با نظم و همه جانبه به پاسخ می پردازد.،،

آن گاهی که «ضعیف» در جلسه موسس «طالبان» شرکت نمود هرکدام از شرکت کننده گان به ملا «عمر» سوگند وفاداری خوردند. این سوگند هنوز هم به قوت خویش باقی است. به همین دلیل، فرماندهان مهم «طالبان» هیچگاه پناه گاهش را افشا ننمودند. بعد او به مقام های بالایی دست یافت.

پس از آن که «طالبان» در سال ۱۹۹۶ع. کابل را گرفتند، او به حیث وزیر دفاع تعین شد. خزانه «طالبان» از سوی «پاکستان»، پــُر می شد. پس از سال ۱۹۹۶ع. «اسامه» این یاری را تامین می کرد. اما، «ضعیف» در اثرش از او یادی نمی نماید.

«ضعیف» در آغاز کتابش با نفرت از استخبارات خدمات داخلی «پاکستان» نام می برد. این کار در سال ۲۰۰۰ع. آن گاهی آغاز می گردد که او به حیث سفیر «طالبان» در «اسلام آباد» گمارده می شود. او ادعا می نماید که بر تلاش آن دستگاه که می خواست او را استخدام نماید، دست رد گذاشت. او خود می نویسد،٫٫ در بر خورد با آنان سعی می کردم نی چنان شیرین باشم که قورتم کنند و نی چنان تلخ که تفم،، او در جای دیگر می نگارد،٫٫ استخبارات خدمات داخلی «پاکستان» چون سرطان که در بدن انسان ریشه می دواند، درسراسر بدن «افغانستان» تار دوانده است.،، بعد می خوانیم،٫٫ هر رهبر «افغانستان» از این امر شکایت سر می دهد ولی هیچکدام از چنگش فرار ننموده اند.،، «ضعیف» ادعا دارد که او شبکه خویش را به وجود آورد و از این راه آگاه بود که «استخبارات» در مورد «طالبان» چی چیزی در سر می پروراند!؟

آن چی «ضعیف» در این اثر، از آن ها گپی به میان نمی آورد و یا آنها را در حاشیه و سایه قرار می دهد، بسیار زیاد اند. او هرگز از یاری مالی و مادی «استخبارات» به «طالبان» حرفی به میان نمی آورد، هم چنان در مورد «القاعده» لب به سخن نمی گشاید، و این که چگونه ملا «عمر» قهرمانش با چنین سرعتی به «اسامه» این قدر نزدیک می گردد، چیزی نمی گوید. او همچنان از برخود بیرحمانه و ظالمانه «طالبان» با زنان به شمول منع آنان از درس و سبق، دهان نمی گشاید. آخر نی آخرین او با بر خورد خشن و جزای بیرحمانه «طالبان» به شمول سنگسار، سکوت اختیار می کند.

آن گاهی که م. م. م. درسال ۲۰۰۱ع. با تحمیل فشار بر «طالبان» رابطه شان را با مقام های جهانی در محدوه تنگ قرا ر داد، «ضعیف» یگانه کسی بود که با نماینده گان «غرب» و «امریکا» می توانست ملاقات نماید. رابطه اش با سفارت «امریکا» در «اسلام آباد» در تنگنای این امر که بایست «اسامه» را تسلیم نمایند، باقی ماند. در روز های بعد از ۱۱ سپمتبر، او با سراسیمه گی تلاش نمود تا از یورش «امریکا» جلوگیری نماید. او از سفارتخانه های غربی تقاضا می نمود به ملل متحد نامه می نوشت و از کشور های اسلامی طلب کمک می کرد. او با ملا «عمر» که به این امر باور داشت که امریکاییان جرات حمله را نمی نمایند، ملاقات نمود. او در مورد ذهنیت ملا «عمر» می نویسد،٫٫ کمتر از ده در صد احتمال دارد که امریکا جز تهدید به کار دیگری دست بزند. احتمال حمله، هر گز وجود ندارد.،،

او را استخبارات خدمات داخلی «پاکستان». در ماه جنوری سال ۲۰۰۲ع. به «امریک»ا سپردند یا به گفته «ضعیف» فروختند. پس از آن، راه اش به «گوانتانامو» کشید. او اکنون در «کابل» در پناه حکومت به سر می برد. اخرین آرزویش به گفته خودش، صلح و مصالحه است. او می گوید که به «القاعده» باور ندارد، اما، به حیث یک افغان و یک مومن و مسلمان، تمایل به «طالبان» دارد. او در مورد چنین می نویسد که افغانستان،٫٫ خانه خانواده گیش است. در این خانه، همه ما حق زنده گی داریم… این امر بایست بدون تبعیض و با حفظ ارزش های مان صورت بگیرد. هیچ کس حق ندارد آن را از ما بگیرد.،،

آیا «افغانستان» هرگز می تواند خانه یی برای همه «افغانان» گردد؟

آنان به صورت یقین ارزش و لیاقت داشتن چنین حقی را دارند.

مهرانه نمکین

              ششدرک کابل جان ـ نزدیک های اتحادیه حقوقدانان دموکرات افغانستان!

از فاجعهء سالنگ  تــــــــــــــــــــــا  فاتحهء چارلی ویلسون !!

سلام به همه !

مخصوصن به طفلکای 9 روزه تا 9 ساله  و 99 ساله !

بسیار ببخشین . دلیم بود که کم از کم یکسال دیگه چیز نوشته نکنم . کتی ای قلمک زدن معلومدار روز آدم گم میشه ـ اون هموس که از درس و مطالعه ـ و حقیقتیش از مود و فیشن ـ پس می مانم ؛ باز می فامین که سیال هائیم هر روز سریم هیر هیر می خندن . لپ و جپیم کم میشه ، جلب توجه طرفیم به خطر میافته ، تا به خود بیایم ـ دیدی که ده خانه پدر تُرشیدیم !

مگه چه کنم ـ پدر هم خوب چیز اس !

بیچاره بابیم ازی خبر های قیامت سالنگ بیحد دلتنگ و افسرده شد . خواب و اشتهایش از بین رفت . سر ازو که رادیو برده گی  ، وایس پوف امریکا ، بی بی گل لندن... تلویزیون های بازار مکارهء کابل مثل «  تو لَولُو! » ـ « آری به نه !» ـ « دودین !» ـ « توحش » « آه اینه !» ـ « سمپاش »... ده اختیاریش بودند و همه بریش رنگارنگ فضولی و چغولی میکدن ـ مگه هئ پرسیده میرفت :

دختریم ! خبر های نو، اطلاع های  حقیقی چیس ؟ ای بیچاره خلق خدا : طفل ، کودک ـ  دختر ، پسر ـ  زن ، مرد ـ  جوان ، پیر ـ  جور ، ناجور ـ  با آرزو ، بی آرزو ـ  با خدا ، بیخدا ـ  با وطن ، بیوطن ـ  ظالم ، مظلوم ـ  دانا ، نادان ـ عاقل ، جاهل .... اِی همه چه شدن ، ده چه حال جان میکنن ، ده چه حال جان میتن ـ  به راستی کس به قصه شان هس ، نیس ؟؟؟

مه هرچه خبر و اطلاع گیر می آوردم بریش می رساندم البته یک اندازه  از تلخی و وحشتیش کم میساختم ؛  سانسور خو ـ اولین هنر و مهارتیس که به ما یاد داده ان !

آخر وضع پدر بحرانی شد . یک شناخته ایش که دریور لینی بود از زیر برف و ته دره ایکه  افتاده بوده ـ بریش تلیفون کده ؛ بخشش خواسته  و « دیدار به قیامت » گفته !

یکی از اقاربیش از شمال ( کشور ) بریش احوال داده که زیاد تر از نصف فامیل 13 نفری شان گم است ؛ میخواهن به طیاره کابل بیاین ، مگه طیاره ( کام ایر... ) که به کام رسیده ـ  قیمته سه برابر کده به پنج هزار اوغانی رسانده ـ باز همه مصیبت که کرای یکبارهء طیاره نیس !

سر ازو که مه هم ماشین نبودم ، خودیم سیم سیم آو میشدم ـ بازهم بری تسلی پدر ، خوده نزدیک و نزدیکتریش کدم . کوشیدم سر گپ بیایه ـ  دل و درون خوده خالی کنه که اندکی سبک شوه ـ کمی از دوا های آرامبخش و نان و آو بخوره تا سیاهروز نشم و خانیم خراب نشه !

ده ای وخت پدر ایطو هذیانها گفته میرفت :

رئیس جمهور « ابراز تأسف » کده !؟

هو مُرده ها ، یخ زده ها ، دفن شده ها زیر کوه های  برف ! بخیزین ، به خود بیائین ، ناشکری نکنین ، « تأسف » رئیس جمهور چیز کم نیس ؛ او مثل بنیامین ظاهرشاه سایهء خداس! ، روح « واکر بوش» است ، برکت « یونیکال» است ، سردار قبایل گمشدهء قوم برگزیدهء یهوه است ! و چه که نیس ؟!

 برادر بن لادن سرمجاهد عالم ، برادر ملا عمر کوریکه اون دنیاره دیده  ، برادر امیر صاحب گلبدین راکتیار، برادر احمد ولی خان سلطان تریاک ، برادر قیوم جان رابط خادم حرمین شریفین، برادر مارشال صاحب کابل گیرک ، برادر دوستم پاچا ـ تاجبخش شاهان ، مرید دستبوس والاجاه فضایل همراه حضرت صاحب شور بازار و از همه مهمتر مؤمن و مشرف ریش وسبیل خلد آشیان عبدالرب رسول  سیاف خادم بیجورهء « الله » !!!

« تأسف » اون ره پاس بدارین ـ نمُرین ، پشت زخم و گوشت پاره گی و استخوان شکستگی و یخزده گی نگردین ، ده قصهء برف و طوفان و برف کوچ نباشین ـ غیرت کنین !!!

 کرزی پاچا و وزیرای « نان سوپرمن * » ایشه « متأثر » و متأسف نسازین !

 اونها « ولی» نبودن که ای روزه پیشبینی میکدن ! اونها اصلاً به اِی چیز ها کار نداشتن ـ «آیساف»  و « ناتو» میدانست و شما !  کُل کاراره «اوباما» و «برون» و «مارکل» و «راسموسن» و «مک کریستل» و «ایکم بیری» ... جور میکنن ....

 شما چرا به وطنی که ایقدر صاحب داره ـ ناشکری میکنین ، ازیش میرین ، ازیش قار هستین ! کمی به هوش بیائین !

کرزی جان ، قانونی گل ، قسیم گلپی ، عبدالله نرگس و پیرا و مریدای مجاهدشان بری شما و خاک تان چقدر صاحب پیدا کده ان ؛ چقدر  دلسوز پیدا کده ان !؟

همیطو وطن جای مُردن اس ؟! جای ده برف گور شدن اس ؟ جای بی طاقتی ده یخ منفی 40 درجه و چند کوهبچه برف اس ؟ نمی شرمین که ده همیقدر گپ می میرین و ترپ ترپ خوده میاندازین !!...

 ده اِی بین اگه ملامته می پالین ؛ او خودِ  خداس ؛ تمام زمستان هوشش طرف ما نشد ؛ آخر استحقاق ماره یکدم پائین انداخت !!

 نظام پر برکت سرمایه سالاری ـ آب و هوای زمینه خراب نساخته ، تعادل اقلیمه نابود نکده ؛ خدا خودیش خرابیره میاندازه !!! از آزادی و پیشرفت و ترقی آدمی خوش نیس ؛ حسد گرفتیش ؛ خیال میکنه میلیاردر ها که باشن و زیاد شن ؛ عبادتیش کم میشه ، قربانی یاد مردم میره !...

*****

مبلایمه بری ضبط  صوت آماده کده پهلوی پدر گذاشتم و از تیلفونِ خانه همرای داکتر خانوادگی مان تماس گرفتم . بیچاره داکتر ده سالنگ بود . از وضع پدر که بریش گفتم ؛ جواب داد : هیچ جای تشویش نیس ؛ بمان هرچه میخواهه گفته بره . پدریت جسماً اونجه اس مگه روحاً اینجه اس . اینجه هیچ چاره نداریم که همطو هذیان نگوئیم !

آخر مثلاً از جمله سرنشین های یک موتر303 ـ  میگن فقط  یک طفل زنده مانده !

دنیای سیاست مخصوصاً ده وطن ما  دنیای دروغ اس و دنیای دروغ های بزرگ و شاخدار ـ ما تا همینجه ـ نوک جنوبی تونل سالنگ که آمدیم ؛ اثر کدام برف کوچه ـ اوقسم که ای دروغ گو های حرفوی میگن ـ  ندیدیم . تمام برف سابقه و حالیه ده روی زمین نیم متر بیشتر نیس . مگه موتر های کلان کلان مثل 303 ها مابین دره  و گودال قلاج شده ان  و تباهی حد و حصر نداره .

یک دلیل همیس که توفانِِ بادِ بسیار قوی روی داده ـ  طوفانیکه چیزی مثل موتر 303 ره مانند گدی پران از سرک ورداشته و بین دره انداخته !

اِی فاجعه بیشتر ده جایی رویداده که از سابق ده اونجه دیوار های مشبک توفانگیر ساخته شده بوده ، موجود بوده ـ مگه توسط « بلدوزر های انقلاب اسلامی ! » از جای کنده و توسط غنیمت خورهای جهاد و مقاومت! نوش جان شده !

 همی قسم جای و دیوار های مشبک توفانگیر تصافاً هنوز ده سالنگ شمالی هس که کمتر چور و غارت شده ! خلص کافر ها و ملحدین  شوروی جاهای خطرناکی ره که گالری ساخته نمیشده ؛ با همیطو دیوار های مخصوص چند منظوره پت و پناه کده بوده ان . 1500 نفر هم با وسایل و وسایط لازمه از همه چیز مراقبت میکده ان ، ده حالی که اون وقت نفوس اوغانستان 10 – 12 ملیون نفر بوده و موتر و موتر داریش که یک هزارم حصهء امروزه نمیشده !   حالی مؤظفین سالنگ150 نفر وانمود میشه ؛ وسایط  سابق خو به غنیمت تقسیم شده ؛ ایکه تازه چقدر آورده ان ؛ والله اعلم !

بعد ازی که تونل و گالری ها و دار و ندار شاهراه سالنگ هدف جهاد فی سبیل الله ! قرار گرفته ، با « بلدوزر های انقلاب اسلامی » پاش پاش و توته توته گشته و به « کوتل مرغ 1 » عوض شده ؛ در او « بازسازی اسلامی » کده ان ، از خیرات و ذکات اسلامی! و ماشین آلات و مهندسی اسلامی و انجنیرها و کارگرهای اسلامی! کار گرفته ان . تا همه چیز که از سالنگ میگذره ـ حلال بگذره !! مگه دیوار های بلاگردانه نه جور کده ان و نه به معنایش فهمیده ان !

می بینی که همه مجبور استیم هذیان بگوئیم ؛ به خیال مه قاتل اِی همه مظلوم هردم شهید ربانی و سیاف و گلبدین و دیگه رهبرای « انقلاب اسلامی! » و ملاها ، جنرال ها و جاسوس های پاکستانی ، شیخ های عربی تا خادم! حرمین شرفین ، تا فراعنهء  قصر سفید و پنتاگون و لانگلی کس دیگه نیس . طبیعت هزار قسم حرکت و پیچ و تاب داره ـ مگه او جانور که چاردیوار های خلق خدا ره خراب میکنه  و اونها ره  ده برابر باد  و باران و سیل و طوفان بی پناه میسازه ، جنایتکار اصلی اس و شائیستهء محکمه و لعنت و نفرت !

نزدیک بود بین هذیانهای پدر و هذیانهای داکتر دیوانه شوم . ناچار بدون خدا حافظی و عافیت خواهی به طبیب مهربان و فداکار خانواده ـ تلیفونه بستم .

****

دست و پاچه طرف پدر روان بودم که صدای زنگ بلند شد . خواهر خواندهء بوبو ایم « فرشته جان » بود . خیلی بغض داشت و پریشانحال ، با صدای لرزان و سوزناک گفته رفت :

کلانترین ماتم اس ؛ پس از شهادت آمر صاحب (احمدشاه مسعود) هیچ مصیبت ایقدر جانکاه نبوده ...

 خیال کدم حتماً یکی از قهرمان های بی بی فرشته و « رادیو صدای زن » ایش ؛ ده جمله کشته شده های طوفان و برفکوچ سالنگ اس ـ به چرت رفتم که قانونی صاحب باشه ،  مارشال صاحب قسیم فهیم یا ...

فرشته جان نام بوبویمه گرفته داد زد :

حالی سنگ استی ، گنگ استی ، کر استی ؟! مه ـ یکذره درد و داغیم سبک شوه ـ گفته به تو زنگ زدم . توبه ! ناسپاس ، نمک نشناس ! حالی اگه همو مرد مردا نمی بود ، همهء مان هنوز زیر پای شوروی ها بودیم !...

خدایا ! چه میشنوم ؟! حالی به اِی چه بگویم !؟.. مره خیال بوبویم کده !!!

ناچار کمی صدایمه تغییر داده گفتم :

 خواهر جان ! زنده گی سر خودیت باشه ! هس دیگه ، مرگ و مُردن از جانب خداس ـ ای شتر سفید پشت خانه هرکس میخوابه ! « انا لالله و انا الیه راجعون » بگو و صبریته به خدا کو !...

به قهر گفت :

ای ناکس ! مره خیال کدام عوام کدی ـ ای گپ ها خو بری عوام اس !!!

گفتم : خدا نخواسته باشه ! مه شماره نویسنده  و ژورنالیست و دانشمند و چشم و چراغ انترنیت اوغانستان میدانم ، چشم و چراغ زن های اوغانستان . مگه همی عقیدهء ماس که تمام جهاد بریش بود تا خراب نشه و از دست نره !!!

حالی لطفاً بگو ؛ کدام بزرگوار فوت کده ؛ اِی سالنگ بی تمیز چرا اِی بزرگه نشناخته که زیریش گرفته !!؟

خواهر فرشته جواب داد :

چه چتیات میگی ؛ سالنگ مالنگ چیس ؟ ده قصه چند کل و کور بی ارزش استی ؛ روزشان پوره شده بود ، همی ده تقدیر شان بود ! غیر ازی که چند نانخور اضافی کم میشه ؛ چه فرق میکنه !؟ ماتم ایس ...

بغض گلوی فرشته جانه پر کد و ناچار یک وقفه که با مقداری هیق و فیق یکجا بود ؛ پیش آمد و پس از اون :

اِی خیله ! ده خو ، استی ؟ نشنیدی که « پدر » مهربان جهاد و مجاهدان افغانستان ، پدر مجاهدان کُل دنیای اسلام با رحلت جانگداز خود همه ماره یتیم ساختن !؟

گفتم : نی خواهرک ! کور شوم اگه خبر داشته باشم ؛ اِی جهاد چند « پدر» داره ؟! به خیالم یکی دوسه « پدر»یش مثل شهید ضیاءالحق خو وقت رحلت فرموده بودن !؟

فرشته جان که ده حال گریستن بود ؛ عصبانی تر شد :

ناکس ملحد ! حالی سر مه ریشخند میزنی ؛ سر زخمیم نمک می پاشی !؟؟ ما توره از همو وقت که از شوهر لامذهب و خدا نشناسیت دفاع میکدی و تا امروز باعث شدی اون لندهور زنده بمانه ، می شناختیم . حالی یک چانس دیگه بریت می تم که صادقانه تمام خواهرا ره خبر کنی ؛ به روح پر فتوح جناب سناتورچارلی ویلسون عضو سابق کنگره آمریکا که پدر حقیقی تمام شاخه های مجاهدین اس ؛ دعا و درو بفرستن ؛ مراسم عزاداری مفصل ده هرجا بر پا کده ؛ خدمت ها و عقل و نبوغ اون بزرگمرد یگانه ره تجلیل نماین  . باید هر خواهر از 7 نواسه کم از کم نام یکیشه « چارلی » یا « ویلسون » یا مکمل « چارلی ویلسون » بگذاره ـ هم میتوانن با گذاشتن نام « استینگر » که آخرین و بهترین تحفه پدر چارلی ویلسون به جهاد و مجاهدین بود ؛ خاطرهء اِی مرد مقدسه گرامی بدارن ! !

اگه غفلت کنی ؛ وائ به جانت!!

توو.. توو.. توو.. فرشته جان ... تلیفونه قطع کده و یاهم به زمین زده بود !

*****

دویده رفتم پیش پدر ! وضع متعادل تری داشت ؛ چیزی ره می پالید . به نرمی جویای سرگردانیش شدم ، گفت :

دختریم ! میدانی ؛ لودسپیکر های جهادی! چه تبلیغه اختراع کده ان تا خود و بادارای خوده از مسئولیت فاجعهء سالنگ خلاص کنن . گویا علت اِی فاجعه اون بوده که تونل سالنگه شوروی ها ساخته ان و گر آلمانی ها میساختن ؛ گپی نبود و آبی از آب تکان نمی خورد !

مه اسناد سابقه اِی موضوع ره داشتم...؛ خو ؛ چه فایده ! همیطو خواستم بری خود یک مصروفیت پیدا کنم . بری مه چه مانده که اون سند مانده باشه !؟

خیر؛ آفتاب به دو انگشت پُت نمیشه ! گیرم که اون وقت دولت اوغانستان بیشتر به شوروی  ها مایل بود ؛ کار سالنگه به اونها داد و اونها هم ده ارتفاع سه هزار متری تونل زدند تا همچو فجایع اتفاق افتاده بره؛ نه ده یکهزار متری که آلمانی ها آماده ایش بودند !!! ...

 اینه بیست سال شد که شوروی معدوم اس ، از خیر سر مجاهدین  و جهاد فی سبیل الله! شان ؛ بادار و قیم و ولی و وصی ما امریکایی ها و آلمانها و انگلیس ها هستند ! 43 تا 50 کشور در اِی سرزمین جهاد و اسلام!! حاکم و قایم شده ان ! خصوصاً در اِی 8 سال که تمام وطن ده دست آلمان و انگلیس و امریکاس !

وقتی اینها تشریف فرما شدند ؛ خود و جهاد گرای سالنگ شکنه بالای اِی خاک حاکم ساختن و گویا سی چهل میلیارد دالر بری آباد کدن اوغانستان بذل و بخشش فرمودن ؛ ای عقل جهادی!  ده کجا بود که یک سالنگ ضد شوروی میساخت ؟!

 سالنگ خراب و پُر نقص و عیب و پُر کفر ساخت شوروی ؛ خو توسط بیلدوزر های انقلاب اسلامی ! مثل افشار ، مثل کابل ، مثل کُل اوغانستان جغل و جوغل شده بود؛  چرا ای جهاد گرا و بادارای آلمانی و آلمانی تریشان که خاطرهء تلخ شکست رقابت  ده مقابل شوروی ره هم داشتن ؛ سالنگ نو ؛ سالنگ آلمانی ؛ سالنگ آلمانیی پیشرفته تر ؛ نساختن !!!؟؟؟

مثل سگ گشنه به همو خرابه و معیوب و مفلوک و منفور شوروی چسپیدن ؛ همو ره ـ « بازسازی! » و « اسلامیزه! » کدن !!!؟؟؟

بچیم ! شوروی احمق نمی شد ؛ حالی ما نه سالنگی داشتیم ؛ نه چار صد بستری ، نه شاهراه حلقوی ؛ نه تک و توک صنایع و فابریکات ، نه کم کم و خال خال زراعت عصری ... و نه یک اندازه فهم و شعور !

اینه خدا نشانمان داد ؛ اگر گاو و گوسفند نیستیم ـ شکر الحمدالله ـ آلمانیشه هم دیدیم ؛ امریکایشه هم دیدیم ؛ « دموکراسی » و« بازارآزاد» و «حقوق بشر» و «مساوات زن و مرد » و « حقوق کودک و طفل » و چه  و چه  و چه ایشه هم ده پیش چشم خود تجربه کدیم و با قطره قطره خون و ذره ذرهء تن و بدن خود تجربه کدیم !!

ساخته های شوروی ره ویران کده رفتن که کفری اس و خود حتی قبر هم بری اِی ملت بدبخت نساختن و نمی سازن !!

 ازی بالا تر قبرستان ها و زیارت های ما ره خپ ؛ خپ و پُت پُت واز کده ؛ واز کده و پالیده پالیده میرن ـ ایکه از دورن اونها چه ره بیرون میکشن و چه ره میبرین ؛ شاید به اعلیحضرت حامد کرزی ؛ خاندان همایونی و دیگه امضاء کننده های قبالهء اوغانستان بری امریکا ـ معلوم باشه !!

*****

ده اول خیال کدم اِی گپ های بابیم هم هذیان اس ؛ اگه اونهاره نوشته کنم ؛ کسی چاپ نمیکنه و نمی خوانه ؛ باز مه هم پیش خلق خدا که ده شهر ها و قشلاق ها و جنگل ها و درون دریا ها استن ؛ به دیوانه مشهور خواد شدم . دیگه ایشه چه میکنین که ده ای « دم بخت » ؛ تمام چانس های عاشق پیدا کدن و شوهر پیدا کدنه از دست خواد دادم !!!

مگه بعد از اندکی چرت و فکر ؛ کم کم متوجه شدم که « لندن » خو مطابق خواست مه پایتخت « فرانسه » نمیشه  ؛ او هم به خاطریکه ده پارچهء امتحان ؛ به غلط نوشته کدیم که :

« لندن پایتخت فرانسه است ! »

یک وقت شنیده بودم که آدم از طرف خداوند متعال مختار ساخته شد تا « اشتباه » کنه ! یعنی که راهِ رسیدن آدمی به حقیقت و دانش از « اشتباه » شروع میشه ؛ وقتی کودک به چیز داغ  دست زد یعنی که اشتباه کد . از همی اشتباه یاد میگیره که احتیاط هم خوب چیز اس !!

  لیکن تا حالی به فضل خدا نشنیدیم کس بگویه که : آدم مختار آفریده شده  تا  ده اشتباه خود غرق شده بره و ابد الاباد ؛ یا  داد و واویلا کنه  یا به خاطر باور و عادتِ اشتباه و غلط  خود ؛ خود و دنیاره به آتش بکشه و یا هم حقیقته فقط  خواستهء خود  و منفعت خود و نظریهء خود بخواهه !!!

اینجه بود که از خود و از پدر و از خدا و از خلق خدا شرمیده ؛ قلم به دست گرفتم و این مطالبه نوشتم و ایمیل کدم .

اوف ؛ باز اشتباه ! ؛ دیگه از سر آتش نگرفته به قلم و کاغذ چسپیدم ؛ هست و بودیش سوخت ، اینحالی همهء ما گشنه می مانیم !

                                               مهرانه نمکین

              ششدرک کابل جان ـ نزدیک های اتحادیه حقوقدانان دموکرات افغانستان!

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* پس از فاجعهء سالنگ ؛ جناب وزیر فواید عامه سلطان کرزی به خبرنگاران فرمودند که ما « سوپرمن » نبودیم تا همه را نجات بدهیم !...

 دیگر وزرا و مسئولان هم به همینگونه عذر بنده گی اظهار فرمودند .

1 ـ  تونل و گالری های مهم سالنگ  پس از فرار « دولت اسلامی افغانستان » از چنگ قوای متفقین « طالب ، القاعده و ارتش ویژهء پاکستان » از کابل ؛ در چندین جای انفجارات بسیار قوی داده شد تا مقاومت شمال کشور ؛ در برابر این قوای سرسام آور تأمین و تحکیم شود . اما با فرار مجاهد کبیر امیر اسماعیل خان از هرات ؛ راه متفقین به شمال از غرب باز شد تا اینکه « مقاومت » صرف به بدخشان محدود گردید .

امارت طالبانی که خود را حریف سالنگ مخروبه نیافت ؛ راهی از درون دریای کاپیسا به شمال جستجو کرده و با اندکی خراش و تراش « کوتل مرغ » و تپه های خاکی دیگر ؛ یک مسیر عبور و مرور به موتر های قوی پنجه درست کرد . تصادفاً بستر دریاچه کاپیسا قریب مانند سرک های جغل فرش هموار بود . منتها وسایط  در آن ده ها بار از آب کم عمق اینسو و آنسو میگذشتند و به همین دلیل هم اصطلاح « هجده گذر » به آن اطلاق میشد .

جهادی‌گری پروژه جدید آمریکا

مرکز تحقیقات امنیتی استراتفور آمریکا در گزارشی پیش‌بینی‌های جدیدی را مطرح کرده که بر اساس شواهد موجود این پیش‌بینی‌ها در حقیقت مبنای سیاست‌های امریکا بوده که وقایع جدیدی را برای منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا رقم خواهد زد.

مرکز تحقیقات امنیتی “استراتفور ” یکی از صدها مرکز تحقیقاتی امنیتی است که به کاخ سفید در برنامه‌ریزی‌ها و سیاست‌سازی‌هایش در اقصی نقاط جهان، مشاوره می‌دهد والبته استراتفور یکی از مهم‌ترین آنها است.
آنچه این مرکز به صورت مستمر به عنوان پیش‌بینی‌های امنیتی منتشر می‌کند در حقیقت تعیین مسیرهایی است که در زمینه‌های سیاسی، امنیتی، نظامی، اقتصادی و سیاست‌خارجی در اختیار دولتمردان و نظامیان امریکایی قرار می‌دهد. البته این سیاست‌سازی‌ها کارکردهای عمومی نیز دارد. هم برای افکار عمومی در ایالات متحده آمریکا و هم برای افکار عمومی جهانی. اینجاست که گزارش سیاست‌سازی‌ها به عنوان پیش‌بینی‌های امنیتی منتشر شده و به ان دلیل که این سیاست‌سازی‌ها در اغلب موارد به کار بسته شده یا می‌شوند، به صورت اعجاب‌انگیزی درست از آب در می‌آیند.
تمرکز تامل برانگیز گزارش‌های مرکز “استراتفور ” در هفته‌ها و روزهای اخیر بر روی طرح دوباره خطر القاعده و ارائه تفسیرهای جدید در این زمینه و همراهی رسانه‌ها و مقامات سیاسی و امنیتی کاخ سفید با این جهت‌گیری‌های جدید، نشان از تحولات احتمالی آینده در نقش آمریکا در منطقه بحران‌زده خاورمیانه دارد.
گزارش مرکز استراتفور درباره برآورد آینده حضور و تاثیر القاعده در منطقه خاورمیانه و آفریقا نسبت به ارزیابی‌های گذشته صورت گرفته از این گروه روند جدیدی را طی می‌کند. در این روند دیگر القاعده به عنوان یک گروه متمرکز ویک بدنه مستقل دیده نمی‌شود؛ توصیفی که این مرکز امنیتی از القاعده ارائه می‌دهد، بیشتر به فاز ایدئولوژیک این گروه می‌پردازد و این بخش از القاعده را پر رنگ می کند و البته این فاز را چنان پرداخت می‌کند که همه گروه‌های مقاومت در برابر سلطه آمریکا را در بر بگیرد، و در نهایت ایدئولوژی جهاد را هدف خود می سازد:

«ـ طی چند سال گذشته هفته نامه “استراتفور ” اقدام به انتشار پیش بینی های سالانه در باره القاعده و حرکت‌های جهادی در سرتاسر جهان کرده است.
از زمان شروع انتشار این پیش بینی‌ها در  جنوری   ۲۰۰۶ ما به طور کامل انتقال قدرت و عملیات های نظامی از هسته مرکزی القاعده به شاخه‌های فرعی مرتبط با آن را بررسی کرده ایم. این انتقال قدرت باعث تمرکز زدایی فعالیت های القاعده شده است.
ما پیش بینی کرده بودیم که تهدیدهای القاعده در سال ۲۰۰۹ تهدید های تاکتیکی باشد و نه تهدیدی استراتژیک. ما همچنین برای نزدیک‌تر شدن به واقعیت، در سال ۲۰۰۹ به جای استفاده از نام القاعده برای عنوان این پیش‌بینی ها از نام جهادی گری استفاده کردیم.
سال گذشته سالی پر هیاهو در ارتباط با حملات گروههای جهادی و خنثی شدن اقدامات آنها بود.
و همانطور که پیش بینی کرده بودیم افرادی که در این عملیات ها حضور داشتند،از هسته مرکزی شبه‌نظامیان القاعده نبوده بلکه از گروه‌های جهادی منطقه ای بودند. ما ادامه این روند را نیز پیش بینی کرده بودیم که گروههای جهادی منطقه ای در عملیات های برون مرزی نیز فعالیت خواهند کرد که این اقدام موجب تقویت هسته مرکزی القاعده در میدان جنگ با آمریکا و متحدانش نیز شد.»

بر اساس تعاریف جدید استراتفور از این پس می‌توان همه گروه‌های مخالف سلطه آمریکا در منطقه و جهان را از این پس القاعده یا متحد آن خواند. بر اساس همین تعریف است که استراتفور مفهوم اسلامی‌ جهاد را به صورت کامل ذیل القاعده آورده و سپس گروه‌های جهادی را به سه بخش اصلی تقسیم می‌کند:

« “استراتفور ” پدیده‌ای که خیلی ها از آن با عنوان القاعده یاد می کنند را شبکه جهادی‌گری جهانی می‌نامد. این شبکه از سه بخش اصلی تشکیل می‌شود.
بخش اول هسته مرکزی است که ما معمولا از آن با عنوان القاعده نام میبریم. این هسته مرکزی شامل شخص “اسامه‌بن‌لادن ” و حلقه کوچک متحدان و شبه نظامیان مورد اطمینانش مانند “ایمن الظواهری ” می شود.
این گروه تحت فشار آمریکا، بعد از حملات یازده سپتامبر و به خاطر ملاحظات امنیتی بسیار کوچک شد.
این گروه به صورت جزیره‌ای اداره می‌شود و در پاکستان و در نزدیکی مرز افغانستان مستقر هست که بخش بسیار کوچکی از جامعه جهادگران از لحاظ تعداد هستند.
لایه دوم شبکه جهانی جهادی‌گری شامل گروههای محلی و منطقه‌ای می شوند که ایدوئولو‍ژی جهادی را پذیرفته‌اند. بعضی از این گروهها بطور عمومی اعلام کرده‌اند که تابع رهبری هسته مرکزی القاعده هستند که ما از آنها با عنوان گروههای “فرانشیس ” نام می‌بریم. مانند “القاعده مغرب ” و یا “القاعده شبه جزیره عربستان “. سایر گروه‌ها ممکن است بخشی از ایدئولوژی القاعده را پذیرفته باشند و با هسته مرکزی همکاری کنند ولی به دلایلی استقلال خود را حفظ می‌کنند.
این گروه‌ها شامل “تحریک طالبان پاکستان “، “لشکر طیبه ” و “حرکت الجهاد اسلامی ” می‌شود. برخی از این گروه ها مانند لشکر طیبه نه تنها استقلال خود را حفظ کرده اند بلکه در مقابل همکاری نزدیک با القاعده، مقاومت می‌کنند.
لایه سوم گروه‌های جهادی‌گری شامل افرادی می‌شود که تحت تاثیر القاعده و گروههای فرانشیس قرار گرفته اند که این افراد ارتباط بسیار کم و یا اصلا هیچ ارتباطی با این دو دسته ندارند.»

اهمیت این تقسیم‌بندی زمانی مشخص‌تر می‌شود که تحلیل‌گر مسائل خاورمیانه و شمال آفریقا نگاهی به گزارش‌های مطبوعاتی و رسانه‌ای منتشر شده در ماه‌های اخیر علیه جنبش الحوثی در یمن بیندازد. بر اساس همین تحلیل است که کارشناسان امنیتی غربی خبر از اتحاد القاعده و جنبش شیعی الحوثی در یمکن علیه نیروهای غربی و دولت این کشور می‌دهند و با همین توجیه از جنگ نیابتی عربستان با حوثی‌های شیعه حمایت می‌شود که البته این جنگ نیابتی با آولین بمباران‌های صعده بوسیله جنگنده‌های امریکایی به جنگ مستقیم تبدیل شده است.

بمب‌های هدایت شونده القاعده مقاومت را هدف می‌گیرند

«پیش‌بینی‌های سال ۲۰۰۹ ما بسیار دقیق بود. همانطور که در بالا به آن اشاره شد پیش‌بینی شده بود که آمریکا در اعمال فشار بیشتر به هسته مرکزی القاعده تلاش می کند و باعث می‌شود که این گروه در جنگ فیزیکی نیز در محدودیت قرار می گیرد و البته این اتفاق افتاد.»

اگر چه گزارش این مرکز امنیتی بیشتر بر روی پر رنگ کردن خطر القاعده در جهان تمرکز کرده است، اما اشاراتی نیز به وضعیت فعلی القاعده و تحرک این گروه‌ها در کشورهای جهان بخصوص کشورهای اسلامی دارد. براساس این گزارش اعمال فشارها و محدودیت‌های خارجی وارد بر گروه‌‌های القاعده باعث به تغییر مسیرها و تاکتیک‌هایی در این گروه‌ها شده است. موج مهاجرت‌های گروه‌هایی خاص از القاعده به مقاصدی خاص در سرزمین‌های اسلامی در کنار تحلیل استراتفور از انعطاف گروه‌های همسو با القاعده می‌تواند نظریه کوچاندن‌های هدفمند را تقویت کند.
هم‌زمان با شدت‌گیری عملیات‌ها علیه حوثی‌ها در   ولایت  صعده برخی منابع خبری اعلام کردند که گروهی از زندانیان عضو القاعده از زندان جزیره گوآنتانامو آزاد شده و برای عملیات علیه شیعیان صعده در یمن ترغیب می‌شوند. بر همین اساس روزنامه انگلیسی “تایمز ” می‌نویسد: گزارش‌های بدست آمده از این امر حکایت دارد که با وجود افزایش نگرانی‌ها در خصوص توانایی دولت یمن برای پذیرش حدود ۱۰۰ زندانی یمنی باقی‌مانده در زندان آمریکا در خلیج گوانتانامو، آن دسته از زندانیان این زندان که تا کنون آزاد شده‌اند به شبکه تروریستی القاعده در یمن ملحق شده‌اند.
همچنین هفته‌نامه “الانتقاد ” هفته گذشته در گزارشی خبری درباره کوچ دسته جمعی عناصر القاعده پاکستان به لبنان منتشر می‌کند، خبر حضور بعضی گروه‌های جنبش الشباب سومالی که به القاعده نزدیک است، در یمن، که رسانه‌های غربی آن را منتشر کردند نیز از همین دست اتفاقات است.

«ما در پیش‌بینی خود برای سال ۲۰۰۹ نوشتیم که گروههای القاعده احتمال دارد در این سال قدرت بگیرند. در سال ۲۰۰۹ زمانی که القاعده یمن و سومالی با هم ادغام شدند این پیش بینی به واقعیت پیوست و زمانی که آنها با القاعده عربستان هم یکی شدند قدرتشان دوچندان شد. ما این گروه جدید را که خود را القاعده شبه جزیره عربستان می‌نامند، به دقت زیر نظر قرار دادیم.«

مهاجرت‌ها دقیقا به مناطقی صورت می‌گیرد که آمریکا برای آینده منافع خود محاسبات خود را بر آنها متمرکز کرده است.حضور در منطقه استراتژیک تنگه باب‌المندب و خلیج عدن دو طرف این تنگه را دارای ارزش حیاتی برای آمریکا می‌کند؛ حال آنکه در دو طرف این تنگه، سومالی و یمن قرار دارد. پیوند زدن این دو منطقه بوسیله القاعده در این منطقه مستقیم‌ترین مسیر برای حضور نظامی است.
درباره لبنان نیز وضعیت به همین شکل است، بر خلاف تمام تلاش‌های دیپلماتیک غرب برای بوجود اوردن بحران در دولت جدید لبنان که نتیجه آن حذف سلاح مقاومت و یا حداقل درگیری مقاومت در مشکلات و چالش‌های داخلی و ضعف آن در یک فرآیند بلند مدت بود، دولت حریری بالاخره به این نتیجه رسید که جز با توافق با مقاومت نمی‌تواند ثبات را به کابینه خود منضم کند. این به آن معنا بود که قدرت و نفوذ سیاسی حزب‌الله بر خلاف پیش‌بینی‌ها افزایش یافت. عدم همراهی گروه‌های سیاسی و احزاب داخلی لبنان برای فشار بر حزب‌الله به دلیل بالا بودن هزینه‌ها سبب می‌شود تا سرویس‌های امنیتی به دنبال سناریوها و گزینه‌های جدید باشند؛ القاعده بهترین گزینه است. بمب‌های کنترول از راه دور القاعده به سمت لبنان گسیل می‌شوند تا در زمان مورد نیاز توسط کنترول کنندگان‌شان منفجر شوند.

*****

برنامه‌های آینده القاعده یا دستور کار آژانس‌های امنیتی
گزارش مرکز تحقیقات امنیتی “استراتفور ” در بخش دیگری از برآورد تهدید القاعده در سال آینده به تکنیک‌هایی که احتمالا در آینده بوسیله القاعده مورد استفاده قرار خواهد گرفت اشاره می‌کند و سپس پیش‌بینی استفاده از هواپیما را به عنوان شاهد مثالی برای پیش‌بینی‌های درست استراتفور مطرح می‌کند.

«استراتفور اولین جایی بود که نسبت به استفاده این گروه از حملات هوایی و استفاده از هواپیما در عملیات‌های خود هشدار داده بود. و این پیش‌بینی در تلاش برای نابود کردن هواپیمایی که از آمستردام به مقصد دیترویت می‌رفت به واقعیت انجامید.»

در حالی‌که مقامات ارشد کاخ سفید همراه با جریان اصلی رسانه‌ها در آمریکا القاعده و یمن را در حمله به هواپیمای دلتا مقصر می‌دانند، “جان برنان “مشاور اوباما وجود هر گونه دلیل محکم برای قصد متهم دستگیر شده برای سوار شدن به هواپیمای خط آمستردام دیترویت را رد می‌کند، خبری که اظهار نظری که بازتاب چندانی در رسانه‌های آمریکا و جهان پیدا نمی‌کند. همزمان نشریه آمریکایی “وترانست تودی ” متعلق به افسران بازنشسته آمریکایی در گزارشی درباره ماجرای حمله نافرجام یک نیجریایی به نام “عمر فاروق عبدالمطلب ” به هواپیمای آمریکایی با اشاره به اینکه امنیت فرودگاه شیپل در آمستردام توسط یک شرکت امنیتی نزدیک به رژیم صهیونیستی که اکثر کارکنان آن مامور موساد هستند تامین می شود، نوشت: این شخص عضو یک گروه یمنی است که از سوی اسرائیل مورد استفاده قرار می‌گیرد.

موارد دیگری نیز در گزارش استراتفور وجود دارد که نشان می‌دهد تا چه اندازه پیش‌بینی‌های امنیتی با تدابیر دولت آمریکا و نتایج آن مرتبط است، عراق یکی از آنهاست. این مرکز در سال ۲۰۰۸ پیش‌بینی کرده بود که برخلاف آرامش ظاهری وضعیت عراق اتفاقات خونینی در پیش است و “سطح خشونت و ناامنی ” در سال ۲۰۰۹ شدت خواهد گرفت.
استدلالی که استراتفور برای توجیه به وقوع پیوستن این پیش‌بینی‌ مطرح می‌کند دقیقا همان سیاستی است که آمریکا در عراق در این سال دنبال می‌کند به طوری که این گزارش به صورت تلویحی تاکید می‌کند که حوادث عراق دقیقا نتیجه و اثر اقدامات و سیاست‌های امریکا در این کشور است.

«ما همچنین پیش‌بینی کرده بودیم که در حالی که عراق در سال ۲۰۰۸ در آرامش نسبی به سر می برد سطح خشونت و ناامنی در این کشور در سال ۲۰۰۹ شدت خواهد گرفت به خاطر اینکه “شوراهای بیداری ” از لیست پرداخت حقوق آمریکا حذف می شدند و در اختیار دولت عراق قرار می‌گرفتند، در حالی‌که عراق مانند آمریکایی ها به آنها حقوق پرداخت نمی‌کرد. در واقع از ماه آگوست سه موج اصلی هماهنگ خشونت در عراق صورت گرفت. از آنجایی که خشونت در عراق با سیاست گره خورده است و ارتباط مشخصی بین منابع مالی کم شده توسط آمریکا و این حملات وجود داشت. ما پیش‌بینی کردیم که این خشونت‌ها و حملات به انتخابات مجلس در ماه مارس هم کشیده می شود.»

*****
گزارش استراتفور در بخشی دیگر به سومالی و پاکستان نیز اشاره می‌کند، بر اساس انچه پیش از این آمد تاکیدات این گزارش بر روی سومالی و جنبش الشباب با اتفاقات آینده چندان بی‌وجه نخواهد بود و احتمالا این جنبش که تا به حال تاثیراتش از محدوده “موگادیشو ” پایتخت سومالی فراتر نرفته است، محور اتفاقاتی در منطقه خواهد بود که چهره جامعه جهانی را دچار تحول خواهد کرد؛ شاید الشباب بی‌آنکه رهبرانی نظیر “شیخ اویس ” بدانند، بخشی از پازل آمریکا برای سیاست‌های آینده آمریکا در منطقه باشد.
همچنین حرکت ارتش پاکستان به سمت سوات زمینه را برای آنچه استراتفور آن را محدود شدن القاعده می‌خواند آماده می‌کند؛ اتفاقی که در حال حاضر موجب کوچ القاعده پاکستان به سمت مقاصد معین، شده‌است. اما آنچه بر آن تاکید فراوان شده خطر گروه تحریک پاکستان برای این کشور “هسته‌ای ” است. تمرکز بر هسته‌ای بودن پاکستان شاید خود سرآغازی برای سناریوی جدید امنیتی در منطقه باشد؛ هر چند به نظر می‌رسد فعلا سومالی و خصوصا یمن در اولویت بالا تری قرار دارند
آنچه این مرکز به صورت مستمر به عنوان پیش‌بینی‌های امنیتی منتشر می‌کند در حقیقت تعیین مسیرهایی است که در زمینه‌های سیاسی، امنیتی، نظامی، اقتصادی و سیاست‌خارجی در اختیار دولتمردان و نظامیان امریکایی قرار می‌دهد. البته این سیاست‌سازی‌ها کارکردهای عمومی نیز دارد. هم برای افکار عمومی در ایالات متحده آمریکا و هم برای افکار عمومی در جهان. اینجاست که گزارش سیاست‌سازی‌ها به عنوان پیش‌بینی‌های امنیتی منتشر شده و به آن دلیل که این سیاست‌سازی‌ها در اغلب موارد به کار بسته شده یا می‌شوند، به صورت اعجاب‌انگیزی درست از آب در می‌آیند.

مرکز استراتفور در پیش‌بینی‌های خود، سال ۲۰۱۰ از محدودیت بیش‌ از پیش القاعده در میدان‌های جنگ فیزیکی خبر می‌دهد. برخی کارشناسان مستقل امنیتی معتقدند که این محدودیت‌ها در حقیقت شامل روش‌های سرویس‌های امنیتی آمریکا و انگلیس برای کوچ دادن هدفمند گروه‌های وابسته به القاعده و طالبان به سمت هدف‌‌های مشخص است.
گزارش‌ استراتفور به صورت غیر مستقیم کشور‌های هدف برنامه کوچ هدفمند را معرفی می‌کند و ادامه می‌دهد:

” ما معتقدیم که در سال ۲۰۱۰ نمونه‌های بیشتری از حملات گروه‌های منطقه‌ای مانند الشباب در اروپا و آمریکا دیده می‌شود.
همچنین به خاطر ماهیت باز جامعه اروپا و آمریکا و راحتی عملیات علیه آنها ما با تحرکات انفرادی در این دو منطقه در سالهای جاری مواجه خواهیم بود. “
این مرکز امنیتی در ادامه گزارش خود اضافه می‌کند که القاعده به سمت گسترده کردن حملات خود به صورت غیر متمرکز و با هدف قرار دادن اهداف پراکنده و متنوع خواهد رفت. مرکز امنیتی استراتفور انگیزه این شیوه عملکرد را روشی برای جذب نیرو و ایجاد محبوبیت برای القاعده تفسیر می کند. اما نتیجه عملی این تغییر روش بیشتر منجر به گسترش فشار روانی ناشی از حملات القاعده و تبدیل شدن مساله القاعده به موضوع روز در کشورهای هدف می‌شود. از سوی دیگر با گسترده شدن اهداف و کوچ و تغییر موقعیت القاعده کشورهای بیشتری با مساله القاعده درگیر شده و همه‌گیری گسترده القاعده محقق می‌شود.

آنچه به واقع در منطقه در جریان است، درگیری‌های پراکنده عناصر القاعده و طالبان در افغانستان، پاکستان و عراق علیه نیروهای آمریکایی و متحدان اروپایی است؛ اما پیش‌بینی‌های گزارش‌های استراتفور کشورهای دیگری را نیز برای آینده به لیست اضافه می‌کند؛یمن، اندونزی، آفریقای شمالی و هند. این کشورها از دید گزارش استراتفور میدان‌های جدید جنگ القاعده هستند و به همان میزان مناطقی هستند که قرار است نیروهای آمریکایی اعم از نیروهای جاسوسی و امنیتی و همچنین نیروهای کلاسیک نظامی در آنجا حضور پیدا کنند.

برآورد امنیتی مرکز استراتفور درباره کشورهای منطقه خاورمیانه و شبه قاره به شرح زیر است:

پاکستان:
یکی از مقامات پاکستانی در  جنوری   ۲۰۱۰ به خبرنگار شینهوا گفته بود: “آیا آمریکا قادر خواهد بود که در سال ۲۰۱۰ رهبر القاعده را پیدا کند و او را بکشد و به تروریسم در پاکستان پایان دهد؟ ما خیلی امیدوار نیستیم “.
گرچه ارتش پاکستان در وزیرستان پیشرفت خوبی داشته است ولی بیشتر شبه نظامیان به جای اینکه به نبرد مستقیم با ارتش بپردازند به بخش های مختلفی از پاکستان فرار کرده‌اند.
نقطه مرزی پاکستان بسیار ناهموار است و تجربه ثابت کرده است که تسلط بر آن بسیار مشکل است و ما فکر نمی‌کنیم پاکستان بتواند ظرف مدت یک سال بر این منطقه مسلط شود.
به طور شفاف‌تر پاکستان پیشرفت خوبی برای مبارزه با القاعده داشته است ولی [این کشور] هنوز در محدوده امن قرار ندارد.
در سال ۲۰۱۰ گروه تحریک طالبان پاکستان چند حمله به کراچی و پنجاب داشته است که با این وصف، ما در سال ۲۰۱۰ هم شاهد خشونت و ترور در پاکستان خواهیم بود.

افغانستان:
ما به دقت جهادگران را در افغانستان زیر نظر گرفته‌ایم و پیش بینی‌های خود را درباره روند فعالیت جهادگران در پیش‌بینی سالانه خود منتشر خواهیم کرد.

یمن:
ما منتظر خواهیم بود تا ببینیم آیا “القاعده شبه جزیره عربستان ” روند خود را برای به انجام‌رساندن کارهایی که سرو صدای زیادی ایجاد می‌کند تا از این طریق جهان را متوجه خود کند؛ دنبال خواهد کرد یا نه. البته این روش توسط عربستان و آمریکا به شدت سرکوب خواهد شد.
این روش سال ها پیش توسط القاعده عربستان بکار گرفته می‌شد که با مشاهده تکرار آن توسط القاعده شبه جزیره عربستان می توان گفت که سال سختی برای این گروه پیش رو خواهد بود.
نکته مهم اینکه در تاریخ ۱۷ و ۲۴ دسامبر یعنی درست قبل از اقدام به بمب گذاری در کریسمس، حملاتی علیه القاعده عربستان صورت‌ گرفته بود، می‌توان این‌طور نتیجه‌گیری کرد که فشار وارد شده به این گروه، یکی از دلایل اصلی این حمله کریسمس باشد.
ممکن است واقعه بمب گذاری در خطوط هوایی روز اول کریسمس کم رنگ بشود ولی یمن همچنان توسط گروه های مقابله با ترورریزم مورد توجه جدی قرار دارد.

اندونزی:
آیا گروه “تنظیم قعادات الجهاد ” می تواند رهبری مقتدر را برای خروج از بحران بعد از مرگ “نوردالدین محمد ” پیدا کند یا اینکه دولت اندونزی از ضعف اعضای باقی مانده این گروه برای کنترل آنها استفاده خواهد کرد.

آفریقای شمالی:
آیا گروه القاعده مراکش کماکان از ایدئولوژی هسته مرکزی القاعده دوری خواهد کرد و به دنبال گروههای سلفی در الجزایر با نامی دیگر عملیات خواهد کرد؟
یا اینکه القاعده مراکش ایدئولوژی و رفتار القاعده مرکزی را دنبال خواهد کرد و به نبرد با دشمن اصلی با توسل به عملیات های انتحاری و انفجار ماشین ها می پردازد؟ آیا القاعده مراکش در مالی ، نیجریه و موریتانی با همکاری با همراهانش خواهد توانست کاری وسیع تر از راهزنی و عملیات های ابتدایی انجام دهد تا خود را به عنوان یک گروه شبه نظامی معتبر معرفی کند؟

سومالی:
مسائل داخلی در سومالی و اختلاف بین جهادگران باعث تضعیف الشباب خواهد شد.
سال ۲۰۱۰ درباره با گروه الشباب سوال هایی را برای ما باقی خواهد گذاشت. آیا الشباب قادر خواهد بود کنترل منطقه و کشور سومالی را به دست بگیرد کشوری که می تواند مکان مناسبی برای تربیت شبه نظامیان خارجی باشد. و آیا گروه تصمیم خواهد گرفت تا از ارتباط های خود در آفریقا استفاده کند تا عملیات های خود را به شرق و جنوب آفریقا، استرالیا و اروپا گسترش دهد.
ما معتقدیم که الشباب قصد دارد به یک گروه جهادی فرامنطقه ای تبدیل شود و حتی ممکن است در سال ۲۰۱۰ این گروه دست به اقدامی بزند که در ماههای اخیر توجه جامعه جهانی را به خود جلب کند.

هند:
ما بر این باوریم که جهادگران کشمیری به حملات خود علیه دولت هند ادامه خواهند داد و باعث یک ناآرامی گسترده در هند می شوند. علاوه بر آن بر آتش اختلاف بین دو کشور هند و پاکستان خواهند افزود و با افزایش تحرکات خود باعث ایجاد یک فرصت برای جهادگران تحت فشار قرار گرفته توسط دولت پاکستان[طالبان پاکستان] خواهند شد.

اما مهم‌ترین بخش گزارش استراتفور برای پیش‌بینی‌ آینده منطقه نتیجه‌گیری گزارش است که در حقیقت در قالب نتیجه‌گیری ارائه راهکار صورت می‌گیرد.
بر اساس این نتیجه‌گیری هدف آمریکا و متحدان آن دیگر گروه‌هایی مانند القاعده یا طالبان نیست بلکه درگیری یک درگیری ایدئولوژیک و هدف محرک‌های عقیدتی مقاومت در مقابل آمریکا و غرب به بهانه القاعده است.

“تا زمانی که ایدئولوژی جهاد زنده بماند مجاهدان قادر خواهند بود به جذب نیروهای جدید و مبارزه با جهان ادامه خواهد یافت. این نبرد با فراز و نشیب های گروههای جهادی گاهی قوت می گیرد و گاهی کم رنگ می شود.
ما احساس نمی کنیم که مجاهدان قادر خواهند بود تهدیدی ژئوپلتیک برای کشوری در دنیا باشند ولی آنها قطعا به حملات خود ادامه خواهند داد و مردم را در سال ۲۰۱۰ هم خواهند کشت. “

جنگ در ولسوالی مارجه ولایت هلمند

گزارش ها،تحلیل ها،نظریات

*-آمریکا با راه اندازی عملیات در “هلمند ” انگلیس را به حاشیه می‌راند

نظریات اقای سید مسعود استاد پوهنتون کابل

*-جنگ بازی ناتو و طالبان                   نویسنده قاسم رحمانی

*-در سومین روز عملیات «مشترک» در هلمند بزرگ ترین بازار مواد مخدر از چنگ طالبان خارج شد

*-ششمین روز عملیات مشترک نیروهای افغان و ناتو / مارجه فتح شد

*- ملا برادر معدن طلای طالبان

*-کریستین ساینس مانیتور/حمله آمریکا به جنوب افغانستان، آزمونی برای استراتژی جدید اوبام

*- ناتو و نیروهای افغانستان؛ موفقیت‌آمیز اما کُند

*- جګړه تر بريالي پای پورې

*- طالبانو ژورنالستانو ته د مارجې ولسوالۍ ته د ورتګ بلنه ورکوي

* پر مارجه باندې بريد

آمریکا با راه اندازی عملیات در “هلمند ” انگلیس را به حاشیه می‌راند

استاد پوهنتون  کابل هدف آمریکا از راه اندازی عملیات “مشترک ” در ولایت هلمند را به حاشیه راندن انگلیس در جنوب افغانستان دانست و وجود شکاف بین کشورهای غربی حاضر در افغانستان را تایید کرد.

“سید مسعود ، با بیان این که آمریکا با راه اندازی عملیات در ولایت هلمند انگلیس را به حاشیه می راند اظهار داشت: شکاف های میان آمریکا و دوستان غربی آن از دیر زمانی است که مطرح شده اما غرب بسیار ماهرانه آن را پوشش داده است.
استاد پوهنتون  کابل افزود: این شکاف این روزها آرام آرام برملامی شود به خصوص زمانی که معتبرترین روزنامه آلمانی از شکاف بین آمریکا و دیگر متحد غربی وی آلمان سخن می گوید و از قصد آمریکا برای در دست گرفتن رهبری نیروهای ناتو در شمال افغانستان می نویسد.
وی گفت: مانع تراشی انگلیس برای آمریکا در جنوب افغانستان و جلوگیری از پیشرفت آمریکا به سوی مرزهای پاکستان که دسترسی مفرد به این مرزها برای انگلیس امری حیاتی است نیز نوعی اختلاف را میان این دو کشور به وجود آورده است.
مسعود معتقد است که آمریکا به این نتیجه رسیده است که کشورهایی که در افغانستان حضور دارند نه تنها به بهبودی اوضاع کمک نمی کنند بلکه با سهل انگاری، دام هایی را برای تضعیف آمریکا بوجود آورده اند.
وی با اشاره به این که فرمانده نیروهای آیساف از نیروهای آلمانی در شمال افغانستان ناراضی است و از ورود نیروهای آمریکایی به شمال افغانستان استقبال کرده است گفت: این بیانگر شکاف در خصوص منافع اروپا و آمریکا در افغانستان است که کاملاً روشن شده و دیگر نمی توانند آن را پنهان کنند.
استاد پوهنتون  کابل گفت: بر اساس استراتژی “بارک اوباما ” طی ۱۸ ماه دیگر باید معضل افغانستان نهایی شود، بر همین اساس آمریکا با حضور و تصرف نقاط اساسی در شمال و جنوب افغانستان گام های نخستین را برای مرحله دوم حرکت استراتژیک خود در منطقه، که آسیای میانه، محاصره چین و روسیه است بر می دارد.
وی تصریح کرد: تصمیم گیرنده در عملیات ولایت هلمند فقط آمریکایی ها هستند و این حرکت آنها نمایانگر عدم آسیب شناسی و ترمیم شکاف بوجود آمده میان آمریکا و اروپا است که بارک اوباما در اولین بیانیه خود ترمیم این شکاف و نزدیکی طرفین را مطرح کرده بود.
وی در پایان تصریح کرد: غربی ها برای تحت سلطه در آوردن و مستعمره ساختن افغانستان دارای استراتژی واحدی هستند و علاقمندی به ترک آن ندارند، اما به دلیل این که هر کدام از این کشورها به دنبال هدف خاص خود هستند شکاف هایی بین آنها ایجاد شده است اما در کلان قضیه استراتژی آنها یکی بوده و استراتژی های “جورج بوش “، اوباما و… تاکتیک هایی برای چگونگی تطبیق این هدف است.
عملیات بزرگ نظامی که در ولایت هلمند افغانستان توسط نیروهای افغان، آمریکایی و انگلیسی به راه اندازی شده است به منظور تسخیر مناطق تحت تصرف طالبان است.
این عملیات سحرگاه شنبه آغاز شد و بر اساس خبرهای منتشر شده منطقه مارجه بدون مقاومت طالبان به تصرف نیروهای افغان و خارجی درآمده است.
در عین حال طالبان اعلام کرده اند که این منطقه اهمیت چندانی برای آنها ندارد

نظامی بزرگی از این دست استقبال می کند چرا که جنگ افغان ها را با جهالت و ارتجاع آنها هم داستان و متحد می سازد.

جنگ بازی ناتو و طالبان

قاسم رحمانی/

در استان هلمند یک نمایش روی صحنه است. نویسندگی و کارگردانی آن را آمریکا و صحنه‌آرایی‌اش را انگلیس بر عهده دارد. بازیگران این نمایش نیز علاوه بر آمریکا و انگلیس، طالبان به اصطلاح میانه‌رو، ارتش افغانستان و ناتو معرفی شده‌اند. طالبان نقش شکست‌خورده را باید در این نمایش بازی کند و ناتو و ارتش افغانستان، رل پیروز را اجرا می‌نمایند. کانادا، دانمارک و استونی هم که سیاهی لشکرند و برای خالی نبودن بیش از حد صحنه.
افغانستان زمستان سردی را پشت سر می‌گذارد و آمریکا و انگلیس می‌دانند که طالبان در این موقع سال حمله نمی‌کند. آنها معمولاً اوایل بهار از مخفیگاه‌ها خارج می‌شوند و عملیات خود را آغاز می‌کنند. پس مهاجمان یک ماه وقت دارند تا در هلمند جولان بدهند. دقیقاً مدت زمانی که نیکولسون فرمانده آمریکایی برای مدت جنگ در هلمند پیش‌بینی کرده است. از طرفی طالبان مخفیگاه‌های شناسایی شده خود را تخلیه کرده و گریخته‌اند و تنها برخی عناصری که اهل مذاکره و معامله نبوده‌اند، دستگیر شده‌اند. انگلیسی‌‌ها به آنها گفته بودند که قرار است حمله‌ای صورت گیرد بنابراین آنها هم مرجاه و نادعلی را ترک کرده‌اند. شرایط برای کسب یک پیروزی آسان در روستای مرجاه آماده است اما این پیروزی باید بزرگ به نظر برسد. بنابراین اخباری از رسانه‌‌ها شنیده و دیده می‌شود که نشان از مقاومت شدید طالبان دارد. حال آنکه مقاومتی در کار نیست چون طالبان اکنون در کوه‌ها هستند و آمریکا و متحدانش در دشت‌ها می‌جنگند. مقاومت‌ها اندک است آن هم از سوی کسانی که توجیه نشده‌اند یا اهل معامله با آمریکا، انگلیس و دولت کرزای نیستند.
همین حالا که جنگ ادامه دارد،‌مهاجمان و طالبان میانه‌رو بر سر استقرار شبه‌نظامیان اهل معامله در پست‌های دولتی مرجاه و حتی مرکز ایالت هلمند (لشکرگاه) در حال مذاکر (معامله)‌اند.
سؤال اینجاست که چرا آمریکا و متحدان به یک پیروزی بزرگ نیاز دارند؟ برای اینکه افکار عمومی داخل کشورهایشان را متوجه این مسأله کنند که پیروزی نهایی نزدیک است. برای اینکه به متحدان سست شده، بفهمانند که باید نیروی بیشتری به افغانستان بفرستند چرا که پیروزی نهایی نزدیک شده و اگر چنین نکنند، فردا روز نمی‌توانند از غنایم بهره‌ای ببرند. برای اینکه به سربازان و فرماندهان در سایر مناطق و منطقه مورد حمله روحیه و امیدواری بدهند که دارند پیروز می‌شوند. پس باید پیروزی بزرگ جلوه کند تا این اهداف محقق شود.
رسانه‌های مهاجمان
حتی در دستگیری افراد هم غلو کرده‌اند. ملا برادر عبدالغنی که معاون ملاعمر و مسؤول مالی و نظامی طالبان معرفی شده، از طرفداران مذاکره با دولت افغانستان بوده و به نوعی از ملاعمر جدا شده بود. احمد سعیدی که یک کارشناس افغانی است اعلام کرده دستگیری عبدالغنی کار سازمان اطلاعات پاکستان و سیا است و دولت افغانستان، نقشی در آن ندارد. از سخن او چنین برداشت می‌شود که دولت افغانستان، توان چنین عملی را ندارد اما ارتش این کشور با بزرگ‌نمایی پیروزی‌های خود در هلمند، به دنبال قدرتمند جلوه‌دادن حکومت کابل است. البته اگر عبدالغنی خود را تسلیم آنها نکرده باشد و فقط برای آبروداری او می‌گویند دستگیر شده. نمایش هلمند حداکثر تا اوایل بهار پایان می‌یابد و آنگاه نوبت حملات آن بخش از طالبان که اهل معامله نیست فرا می‌رسد. البته شاید اثر حملات طالبان در هلمند و قندهار کم باشد اما درخوست، پکتیکا، ننگرهار، پکتیا، لوگر، لغمان، کابل و کنر توان ناتو را به چالش جدی خواهد کشید. ضمن اینکه در وزیرستان جنوبی و شمالی و سرحد پاکستان اوضاع همچنان ملتهب است و ۱۰۰ میلیون پشتون مستقر در دو سوی مرز افغانستان و پاکستان، طالبان را به آمریکا، پاکستان و افغانستان نخواهند فروخت. عمده این است که نبرد فعلی در هلمند میان ناتو و طالبان، نوعی جنگ بازی است تا جنگ واقعی، و البته آن کسانی که این وسط متضرر می‌شوند مردم افغانستان هستند که هر روز بیشتر از روز قبل کشته می‌شوند حتی با بمب‌های فسفری

در سومین روز عملیات «مشترک» در هلمند بزرگ ترین بازار مواد مخدر از چنگ طالبان خارج شد

در سومین روز عملیات ناتو که از روز شنبه ۱۳    فبروری  آغاز شده، مقامات افغان دیروز (دوشنبه) اعلام کردند تقریباً کنترل تمامی منطقه مرجاه در جنوب هلمند را از دست طالبان خارج کرده اند. بنا بر گزارش شبکه خبری الجزیره انگلیسی ژنرال ظهیر محمد عظیمی سخنگوی وزارت دفاع افغانستان ضمن اعلام این خبر افزود؛ تنها بخش کوچکی از منطقه باقی مانده که در اختیار کامل نیروهای نظامی افغان قرار بگیرد. ژنرال امین الله پاتیانی یک مقام ارشد افغانستان نیز گفت؛ تمامی مناطق در مرجاه و نادعلی تحت کنترل نیروهای ائتلافی است. نیروهای طالبان این مناطق را ترک کردند، اما هنوز هم بمب های دست ساز در این منطقه وجود دارد. پیش از این گفته می شد بمب ها و تله های دست ساز در این منطقه باعث کندی حرکت و پیشروی هزاران تفنگدار دریایی امریکایی و سربازان افغان به سمت این شهر تحت کنترل طالبان شده است. ادامه…

شهر مرجاه در ۳۶۰ مایلی جنوب غرب کابل واقع شده و از شهرهای مهم استان هلمند است. عملیات در این شهر، بزرگ ترین حمله نیروهای تحت امر امریکا در افغانستان از سال ۲۰۰۱ تاکنون است و به عنوان یک آزمون بزرگ برای استراتژی جدید ناتو است که بر حفاظت از غیرنظامیان متمرکز است. این حمله همچنین اولین عملیات مهم نیروهای تحت امر امریکا در افغانستان از زمان صدور دستور اعزام ۳۰ هزار نیروی بیشتر امریکایی به افغانستان است. مرجاه که قبل از حمله ۸۰ هزار تن جمعیت داشت، یک مرکز لجستیکی طالبان و یک پایگاه برای تجارت سودآور مواد مخدر برای نیروهای طالبان است که منابع مالی شبه نظامیان را تامین می کند. صدها نفر از ساکنان مرجاه و منطقه مجاور آن، نادعلی، به لشگرگاه مرکز ولایت هلمند گریخته اند. اما دیگر ساکنان با تکیه بر اظهارات مقامات ناتو که گفته اند تلاش می شود غیرنظامیان آسیبی نبینند، در این مناطق باقی مانده اند. این در حالی است که تلفات نیروهای طالبان از آغاز این عملیات به بیش از۳۰ تن رسیده است. در همین رابطه «داود احمدی» سخنگوی ولایت هلمند با بیان اینکه عملیات با موفقیت پیش می رود، گفت؛ از شنبه شب تاکنون در حدود ۳۰ نفر از نیروهای طالبان کشته شده اند. به گفته وی نیروهای بین المللی تاکنون موفق به کشف و انهدام بیش از ۲۵۰۰ کیلوگرم ماده انفجاری شده اند. از طرف دیگر در جریان شلیک اشتباه نیروهای ناتو دست کم ۱۲ غیرنظامی افغان کشته شده اند. در همین راستا ناتو طی بیانیه یی اعلام کرد؛ راکت ها از یک سیستم راکتی سیار (HIMARS) به سمت شبه نظامیانی که به نیروهای امریکایی و افغان حمله کرده و یک سرباز امریکایی و یک افغان را زخمی کرده بودند، شلیک شدند؛ اما این راکت ها ۳۰۰ متر آن طرف تر از هدف فرود آمدند و باعث وقوع انفجار در یک خانه در منطقه نادعلی شدند. ژنرال استنلی مک کریستال فرمانده نیروهای ناتو در افغانستان به خاطر از دست رفتن «غم انگیز» جان غیرنظامیان از حامد کرزی رئیس جمهور افغانستان عذرخواهی کرد و استفاده از سیستم پیچیده HIMARS را تا زمان بازبینی دقیق این حادثه متوقف کرد. لازم به ذکر است حامد کرزی قبل از شروع عملیات در روز شنبه از فرماندهان افغان و نیروهای خارجی خواسته بود به طور جدی مراقب جان غیرنظامیان باشند. وحید عمر سخنگوی کرزی اظهار داشت؛ رئیس جمهور به خاطر آنچه رخ داده بسیار غمگین است و به طور جدی در حال ارسال پیام خود مبنی بر خویشتنداری مجدد است. کشته شدن غیرنظامیان در این عملیات یک ضربه سنگین به تلاش های ناتو و نیروهای افغان برای به دست آوردن حمایت ساکنان منطقه محسوب می شود؛ امری که هدف عمده بزرگ ترین عملیات زمینی نیروهای ناتو در این جنگ هشت ساله بوده است. در خبر دیگری وزیر دفاع انگلیس تاکید کرد عملیات جدید نیروهای چندملیتی در افغانستان، برای موفقیت به چندین ماه زمان نیاز دارد. خبرگزاری کویت گزارش داد؛ باب اینسورث وزیر دفاع انگلیس در گفت وگو با رادیو بی بی سی اعلام کرد؛ هدف نیروهای ائتلاف از انجام عملیات نظامی جدید موسوم به «عملیات مشترک» اثبات تلاش هایشان در مسیر صحیح، برقراری امنیت و جلب اعتماد مردم افغانستان و همراه کردن مردم این کشور با خودشان است. وی از جامعه جهانی خواست حمایت های مالی بیشتری را به ملت افغانستان در این شرایط سخت ارائه کند. در همین راستا مایکل مولن رئیس ستاد مشترک ارتش امریکا در جریان سفرش به مصر و سرزمین های اشغالی، درباره ارزیابی اوضاع امنیتی عراق و افغانستان گفت؛ امریکا استراتژی گسترده یی در قبال این کشور ها دارد و عملیات نظامی نیروهای ناتو و افغان در منطقه مرجاه سخت است. سایت شبکه الجزیره نیز گزارش داد مولن اظهار داشته است که ما نمی توانیم زمان پایان عملیات نظامی نیروهای ناتو در هلمند در جنوب افغانستان را تعیین کنیم

ششمین روز عملیات مشترک نیروهای افغان و ناتو / مارجه فتح شد

ا ادامه عملیات مشترک، سازمان پیمان آتلانتیک شمالی(ناتو) روز پنجشنبه از پیشروی نیروهای ائتلاف و افغان در ولایت هلمند و آزادسازی منطقه مارجه از دست طالبان خبر داد. به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روزنامه ایندیپندنت، هم اکنون پرچمهای رسمی افغانستان و ناتو در مارجه به اهتزاز درآمده، اما با این وجود درگیری های پراکنده در آن همچنان ادامه دارد. در همین رابطه ناتو از کنترل کامل محله “حاجی ظهیر” در جنوب مارجه خبر داد و اعلام کرد نیروهای مشترک در حال پاکسازی این منطقه از طالبان هستند. از شمار تلفات امروز عملیات مشترک، هنوز گزارشی منتشر نشده است. بر اساس این گزارش، ۱۵ هزار نفر از تفنگداران آمریکایی، نیروهای افغانستان و انگلیس با پشتیبانی ده‌ها فروند بالگرد و خودرو زرهی در این عملیات شرکت کرده‌اند که اهداف اصلی آن مناطق مارجه و نادعلی است. عملیات مشترک بزرگترین عملیات نظامی است که از سال ۲۰۰۱ تا کنون در افغانستان انجام شده است. منطقه‌ مارجه که مرکز حملات عملیات “مشترک” است حدود ۸۰ هزار سکنه دارد. در این منطقه آن دسته از هواداران طالبان که در قاچاق مواد مخدر نیز شرکت دارند، بزرگترین بازار مواد مخدر کشور را به راه انداخته ‌اند. صدها نفر از ساکنان مارجه و منطقه‌ مجاور آن، نادعلی، به لشگرگاه مرکز ولایت هلمند گریخته ‌اند، اما دیگر ساکنان با تکیه بر اظهارات مقامات ناتو که گفته ‌اند، تلاش می ‌شود غیرنظامیان آسیبی نبینند، در این مناطق باقی مانده‌ اند.

ملا برادر معدن طلای طالبان

دستگیری یکی از اعضای طالبان در روز چهاردهم فوریه (۲۵ بهمن)خبر دستگیری فرد شماره دوی طالبان در پاکستان تأیید شده است. از این دستگیری به عنوان دستاوردی مهم و ضربه‌ای مهلک به این تشکیلات تعبیر می‌شود. خبرگزاری‌ها از کشته‌شدن ۶ سرباز آیساف در حمله”مشترک” در افغانستان خبر می‌دهند.

ارتش پاکستان و دیپلمات ارشد ایالات متحده، روز چهارشنبه (۱۷ فوریه / ۲۸ بهمن) خبر دستگیری مرد شماره دوی طالبان افغانستان را تأیید کردند. ملا عبدل غنی برادر، پس از ملا عمر، فرد شماره دوی تشکیلات طالبان افغانستان است. وی ظاهرا هفته گذشته در کراچی و با همکاری سرویس‌های امنیتی آمریکا و پاکستان به دام افتاده است. جزئیات بیشتری از این عملیات فاش نشده است.

ریچارد هارلبروک، فرستاده ویژه ایالات متحده به افغانستان و پاکستان، نیز دستگیری ملا عبدل غنی را «تحولی چشمگیر» خواند اما هم‌چون دیگران از ورود به جزئیات خودرداری کرد. وی که در کابل سخن می‌گفت، اضافه کرد: «من نمی‌خواهم به شایعات دامن بزنم و در موقعیتی نیستم که جزئیات را اعلام کنم. این یک موضوع امنیتی-اطلاعاتی، دستاورد مشترک ما و پاکستانی‌ها و بخشی از همکاری‌های دو جانبه است.» رابرت گیبس، سخنگوی کاخ سفید، نیز دستگیری عبدل غنی را «یک پیروزی مهم در راستای تلاش‌های دوجانبه در منطقه» خواند.ادامه…

عبدل غنی محرح اسرار مقام‌های ارشد طالبان و به تعبیر کارشناسان، «معدن طلای» اطلاعاتی‌ست. این مهم‌ترین دستگیری نیروهای بین‌المللی از سال ۲۰۰۱، زمان حمله‌ی نیروهای بین‌المللی به رهبری آمریکا، به طالبان در افغانستان خوانده شده است. این‌که حیطه اختیارات و تصمیم‌گیری‌های ملا عبدل غنی تا چه حد بوده، مشخص نیست، اما کارشناسان معتقدند که او نظریه‌پردازی و مسئولیت تأمین مالی و ارتباط با دیگر گروه‌های شبه‌نظامی را بر عهده داشته است.

دستگیری نفر شماره دوی طالبان افغانستان در کراچی، پی‌آمدهای منفی‌ای برای اسلام‌آباد به ارمغان خواهد آورد. دولت پاکستان همواره در برابر فشارهای آمریکا مبنی بر لزوم مقابله با طالبان در داخل مرزهای این کشور مقاومت کرده بود. حسن عسکری، تحلیل‌گر سیاسی پاکستانی، نیز این دستگیری را «بسیار مهم» خوانده است. به گفته او: «این یک ضربه کاری به طالبان است و نقش عمده‌ای در تضعیف روحیه‌ی آنان دارد؛ امری که هم به نفع آمریکاست و هم پاکستان. این دستگیری به استراتژی جدید باراک اوباما در افغانستان نیز کمک خواهد کرد.» به اعتقاد عسکری، «به‌نظر می‌رسد در سیاست‌های نظامی پاکستان یک چرخش ایجاد شده است.»

در هفته‌های اخیر خبرهایی مبنی بر احتمال مذاکره با طالبان بر روی خروجی برخی از خبرگزاری‌ها قرار گرفت. فرستاده آمریکا به افغانستان و پاکستان اما می‌گوید، ایالات متحده با طالبان، مادامی‌که با تشکیلات القاعده در ارتباط است، وارد مذاکره نخواهد شد.

شهر کراچی با ۱۶ میلیون نفر جمعیت یکی از بزرگ‌ترین شهرهای مسلمان‌نشین جهان است که به دلیل ترکیب جمعیتی رنگارنگ، چه از نظر زبانی و چه از لحاظ قومیتی، مکان مناسبی برای پناه‌گرفتن شبه‌نظامیان القاعده است.

کشته‌شدن دو سرباز دیگر آیساف در افغانستان

واشنگتن دستگیری ملا عبدل غنی را، هم‌زمان با ادامه عملیات نیروهای نظامی در جنوب افغانستان، «موفقیتی بزرگ» خواند. هم‌زمان خبرگزاری آلمان از کابل گزارش داد که دو سرباز دیگر از نیروهای بین‌المللی در عملیات نظامی در ایالت هلمند در جنوب افغانستان کشته شده‌اند. سخنگوی نیروهای تحت رهبری ناتو در شب منتهی به پنجشنبه (۱۸ فوریه / ۲۹ بهمن) تأیید کرد که یکی از سربازان نیروهای بین‌المللی شرکت‌کننده در عملیات موسوم به “مشترک”، روز چهارشنبه در تبادل آتش با شبه‌نظامیان کشته شده است. سرباز دوم نیز یک روز پیش از آن (سه‌شنبه) در درگیری‌ها جان خود را از دست داده است. جزئیاتی از ملیت این قربانیان اعلام نشده است.

از زمان آغاز عملیات گسترده‌ی “مشترک” در جنوب افغانستان، دست‌کم ۶ سرباز آیساف جان خود را از دست داده‌اند. بنا به گزارش خبرنگارانی که سربازان بین‌المللی را در این عملیات همراهی می‌کنند، تعداد زیادی از شبه‌نظامیان طالبان در این حمله کشته شده‌اند. البته شمار دقیق این تلفات اعلام نشده است.

سربازان آیساف در این حمله هم‌چنین ۱۵ غیرنظامی را در هلمند، سهوا کشته‌اند. ۵ غیرنظامی نیز در یک حمله هوایی در قندهار، ایالت همسایه‌ی هلمند، جان خود را از دست داده‌اند.

. کریستین ساینس مانیتور/حمله آمریکا به جنوب افغانستان، آزمونی برای استراتژی جدید اوبام

کریستین ساینس مانیتور /

خبرگزاری فارس/

 حمله اخیر ارتش آمریکا و هم‌پیمانان نظامی آن به ولایت جنوبی هلمند در واقع آزمونی برای استراتژی اوباما در مورد افغانستان است.

به گزارش فارس، روزنامه کریستین ساینس مانیتور آمریکا با اشاره به مطالب بالا تاکید کرد که حمله اخیر ارتش آمریکا و همپیمانان نظامی آن به شبه‌نظامیان طالبان در دشت “مارجه ” ولایت هلمند افغانستان در واقع آزمایشی برای استراژی گسترده باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا در مورد افغانستان است که باید منتظر ماند و دید که آیا نیروهای غرب بالاخره خواهند توانست به جنگ طولانی در افغانستان پایان دهند و از این کشور خارج شوند یا خیر.
بر اساس این گزارش، “حمله مشترک ” که بزرگترین حمله نیروهای آمریکا و همپیمانان نظامی آن بعد از تجاوز سال ۲۰۰۱ آنان به افغانستان است، با تمامی حملات نظامی گذشته غرب در این کشور تفاوت دارد زیرا این عملیات نظامی به شیوه متفاوتی با حملات گذشته انجام می‌شود و در آن شمار زیادی از نظامیان دولتی افغانستان در کنار نظامیان خارجی به نیروهای طالبان در جنوب این کشور حمله کرده و خواستار پاکسازی منطقه از شبه‌نظامیان طالبان هستند.
در ادامه این گزارش تاکید شده است که تاکنون این تعداد از نظامیان دولتی افغانستان در کنار نیروهای خارجی نبوده و این اولین باری است که آنها مجدانه علیه طالبان بسیج شده و با پشتیبانی نیروهای خارجی به مبارزه با آنها برخاسته‌اند.
آنچه که در این گزارش مورد توجه قرار گرفته این است که حمله اخیر ارتش آمریکا و نیروهای ناتو و همچنین نیروهای دولتی افغانستان که دو روز از آن گذشته به نتیجه ای خواهد رسید و آیا این بار نظامیان خارجی خواهند توانست با وجود افزایش مجدد نیرو در افغانستان، در برابر شبه‌نظامیان طالبان به پیروزی نهایی دست یابند و در سال جاری میلادی به جنگ طولانی غرب در افغانستان پایان دهند یا این که همانند گذشته و با وجود ۱۰۰ هزار نظامی آمریکایی در این کشور جنگ زده، به نتیجه‌ای نخواهند رسید و این جنگ طولانی همچنان ادامه خواهد یافت.
کریستین ساینس مانیتور با تاکید بر مطالب بالا، نوشت که حمله هزاران نفری آمریکا به طالبان جنوب افغانستان، در واقع آزمایشی برای استراتژی جدید اوباما در مورد افغانستان خواهد بود که با درخواست مقامات و فرماندهان نظامی خود در افغانستان، با افزایش بیش از ۳۰ هزار نیروی جدید در این کشور موافقت کرد.

ناتو و نیروهای افغانستان؛ موفقیت‌آمیز اما کُند

بـا وجـود مـوفقیـت‌آمیـز توصیف شدن عملیات مشترک نیروهای ناتو و افغان به رهبری آمریکا در منطقه تحت ‌کنترل طالبان در جنوب افغانستان، گزارش‌ها حاکی است که بمب‌های جاسازی شده و تله‌های انفجاری باعث ‌تأخیر در پیشروی نیروهای ناتو و ارتش افغانستان در مرکز ولایت هلمند شده است.‌مقام‌های ناتو همچنین اعلام کرده‌اند که نیروهای آمریکایی و افغـان در شهـر مارجَه و نیروهای انگلیسی در منطقه نادعلی با مقاومت چندانی از جانب ستیزه‌جویان طالبان مواجه نشده‌اند.‌ ۱۵‌ هزار نیروی بین‌المللی و افغان در منطقه مارجه در استان جنوبی هلمند، که اکنون سال‌هاست در کنتـرل ‌نیـروهـای طالبان قرار دارد، عملیات گسترده‌ای را با هدف بیرون راندن طالبان از این منطقه که از نقاط مهم ‌قاچاق مواد مخدر نیـز هسـت، تـدارک دیده‌اند.‌اکنون با وجود گزارش‌هایی که حاکی از تأخیر در پیشرفت عملیات مشترک است، مقام‌های نظامی ناتو اظهار ‌امیدواری کرده‌اند که در روزهای آیندهبـا ایمـن‌سـازی کـل منطقه و استقرار دولت محلی، امکان خدمات‌رسانی ‌به مردم شهرها و روستاهای منطقه فراهم شود.‌ پیشتر حامد  کرزی   رئیس‌جمهور افغانستان، ضمن دعوت از نیـروهـای طـالبان برای بر زمین گذاشتن سلاح‌ها ‌از نیروهای نیروهای مشترک افغان و ناتو خواسته بود تا برای پیشگیری از آسیب رسـیـــدن بــه غـیــر نـظــامـیــان ‌احـتـیــاط لازم را به کار گیرند و از توسل به حملات هوایی در مناطقی که ممکن است خطر آسیب رسیدن به ‌غیـرنظـامیـان وجـود داشتـه بـاشـد، خودداری کنند.ادامه…

‌‌”عملیات مشترک”، پس از تغییر راهبرد نظامی ایالات متحده در افغانستان و افزایش نیروهای این کشور و ‌همپیمانانش، بزرگترین عملیات نیروهای بین‌المللی و افغان به شمار می‌رود و از بعد نظامی نیز بزرگترین ‌عملیاتی است که تاکنون در مناطق جنوبی افغانستان انجام شده است.‌ در همین حال ، پس از آن که رئـیـس جـمـهـور افـغـانـستان از نیروهای ناتو خواست که در اقدامات‌شان برای تصرف شهر مارجه مراقب جان غیر نظامیان باشند، در همین حال اصابت دو راکت نیروهای آمریکایی به یک خانه در حوالی شهر مارجه، به کشته شدن ۱۲غیرنظامی افغان انجامید. به گزارش ایسنا به نقل از آسوشیتدپرس، شهر مارجه که در استان جنوبی هلمند واقع است، با تله‌های دست ساز پر شده و اعضای افراطی طالبان در تمام نقاط این شهر حضور دارند. تفنگداران دریایی آمریکا هنگام پیشروی در این شهر، با یک طوفان شن جدید مواجه شدند و برای فرار از شلیک‌های تک تیراندازان، پشت دیوارهای گلی پنهان شدند. در شمال این شهر سربازان ارتش آمریکا بـا نـیـروهـای طالبان درگیر شده و خواستار پشتیبانی هلی‌کوپترهای کبرا در نبرد با شبه نظامیان شدند. شبه نظامیان طالبان قبل از حمله نیروهای ناتو و افغان، منطقه را با تله‌ها و مواد منفجره دست ساز پر کرده بودند. کشته شدن غیر نظامیان در این عملیات یک ضربه سنگین به تلاش‌های ناتو و نیروهای افغان برای به دست آوردن حمایت ســاکـنـان منطقـه مـارجـه محسـوب مــی‌شــود؛ امـری کـه هـدف عمـده بزرگترین عملیات زمینی نیروهای ناتو در این جنگ هشت ساله بوده است. مارجه که قبل از حمله ۸۰ هــزار تــن جـمـعـیــت داشـت، یـک مـرکـز لجستیکی طالبان و یک پایگاه برای تجارت سودآور مواد مخدر بـرای نـیـروهای طالبان است که منابع مالی شبه نظامیان را تامین می‌کند. ناتو طی بیانیه‌ای در مورد کشته‌شدن غیرنظامیان اعلام کرد: راکت‌ها از یک سیستم راکتی سیار )HIMARS( به سمت شبه نظامیانی که به نیروهای آمریکایی و افغان حمله کرده و یک سرباز آمریکایی و یک افغان را زخمی کرده بودند، شلیک شدند؛ اما این راکت‌ها ۳۰۰ متر آن طرف‌تر از هدف فرود آمدند و باعث وقوع انفجار در یک خانه در مـنـطـقــه نــادعـلـی شـدنـد. ژنـرال استنلـی مـک کریستال فرمانده نیروهای ناتو در افغانستان، به خاطر از دست رفتن “غم انگیز” جان غیرنظامیان از حـامـد  کرزی   رئـیـس جـمـهـور افغانستان عذرخواهی کـرد و اسـتـفـاده از سـیستم پیچیده HIMARS را تا زمان بازبینی دقیق این حادثه متوقفکــرد. ژنــرال گــوردون مـسـنـجـر در لـنـدن، درجــــمــــــع خــــبــــــرنــــگـــــاران مـــــدعـــــی شـــــد: نـــیــــروهــــای انگلیسی به شکل موفقیت آمیزی منطقه را ایمن کردند و تنها مقاومت‌های پراکنده‌ای ازسوی نیروهای طالبان شکل می‌گیرد. این در حالی است که یک سخنگوی طالبان تاکید کرد که نیروهای آنها همچنان شهر را تحت کنترل خود دارند. در واشنگتن تومی ویتور سخنگوی کاخ سفید، اعلام کرد که باراک اوباما، با دقت در حال دنبال کردن این عملیات است. در مارجه تفنگداران و سربازان افغان با مقاومت مسلحانه کمی مواجه شدند، اما پیشروی آنها به سمت شهر با مین‌های زمینی، بمب‌های دست ساز و تله‌های غیر قابل شمارش کند شده است و در طول روز تیم‌های تفنگداران دریایی هرجا که این بمب‌ها را پیدا می‌کنند منفجر می‌کنند. عملیات در این شهر، بزرگترین حمله نیروهای تحت امر آمریکا در افغانستان از سال ۲۰۰۱ تاکنون می‌باشد و به عنوان یک آزمون بزرگ برای استراتژی جدید ناتو است که بر حفاظت از غیر نظامیان متمرکز می‌باشد. این حمله همچنین اولین عملیات مهم نیروهای تحت امر آمریکا در افغانستان از زمان صدور دستور اعزام ۳۰ هزار نیـروی بیشتـرآمـریکـایـی بـه افغـانستـان است. فرماندهان تفنگداران آمریکایی اعلام کردند که آنها انتظار دارند بین ۴۰۰ تا ۱۰۰۰ شبه نظامی از جمله ۶۰۰ شبه نظامی خارجی در شهر مارجه مستقر شده باشند

جګړه تر بريالي پای پورې

د ((راسيسکايه ګزيته)) په نامه ورځپاڼې (( جګړه تر بريالي پای پورې)) تر سرليک لاندې مقاله خپره کړې ده، چې اوس به تاسې هم ورسره اشنا کړو.
د يکشبې په ورځ په افغانستان کې د ائيتلاف پوځونو د هېواد په جنوب کې د ((مشترک)) په نامه د پوځي عملياتو، چې له ٢٠٠١ کال نه راپدېخوا ډېر ستر عمليات ګڼل کېږي، د لومړي پړاو بريالی پای ته رسېدل په شانداره توګه اعلان کړل. خو سره له همدې ټولو، په دې کې کوم شک نشته ، چې ناټو ته د بيې او څرنګوالي تر منځ د سخت انتخاب کول لا په مخه کې دي.
د بين المللي ائيتلاف نېږدې لسو زرو تنو پوځيانو د افغانستان د ملي اردو د پنځو کنډکونو په ملاتړ د شنبې په ورځ د مارجې ښار، چې د طالبانو د غورځنګ ډېره کلکه شوې اساسي اډه وه، تې سخت يرغل لاندې ونيوله. په واقعيت کې خبره په ماينونو باندې له پوښل شوو دښتو نه پر خطرناک تېرېدون روانه وه. طالبانو د دې لپاره پوره وخت درلود ، چې خپل مرکز ته ورڅېرمه پرتې ټولې سيمې ګردچاپېر په ماينونو پوښ کړي. دا ځل د ائيتلاف پوځونو نر عمل وکړ او د سيمې ولسي خلکو ته يې د چمتو کېدونکې جګړې خبرتيا مخکې له مخکې ورکړه. د همدې خبرتيا له برکته زيات وګړي په رېښتيا هم د هلمند له ولايت نه ووتل. بلاخره د دې د څرګندېدو وخت راغی، چې څه شی ښه دی. د طالبانو ډېر کلنه جنګي تجربه او که د ناټو سوپر عصري وسله. د افغانستان د ملي اردو پنځه کنډکه، پر ماين شوې ساحه نېغ ورغلل. دوی ته د دې امر شوی و، چې مارجې ته ورڅېرمه په زيات شمېر کلک مورچلونه ونيسي. د هلمند والي کلاب منګل د عملياتو په تړاو په خپل رپوټ کې وويل: ((موږ يوولس اساسي مورچلونه ونيول. د جګړه مارانو مقاومت مات شوی دی)). خو افغاني عسکرو ته اوښتون تلفاتو په تړاو يې کومه روښانتيا و انه چوله.
د يادولو وړ ده، چې په دې کې هيچا کوم شک نه درلود، چې په لومړي پړاو کې به د پېښو وده يوازې همدسې وي، ځکه چې طالبان له منظمو پوځونو سره ډېر لږ وخت مخامخ ټکر کوي. دوی د پارتېزاني جګړې تاکتيک، چې ښه ازمويل شوی دی، ښه کڼي. د ناټو سمندري پلي پوځ د ماين شوو ساحو د پاسه په جنګي چورلکو کې تېر شو او نارجې ته ورڅېرمه کېناست. دوی د هوايي ملاتړ په مرسته ډېر ژر د طالبانو د اساسي کلا پر نيولو بريالي شول. خو اساسي پوښتنه دا ده، چې ايا ناټو به په مارجه کې د ځان پر کلکولو بريالی شي او که نه؟ د بيې او يا د څرنګوالي د غوره کولو پوښتنه هم په همدې ځای کې راپورته کېږي. د ناټو مطبوعاتي څانګې د مارجې د عملياتو په لومړيو دوو ورځو کې د وژل کېدو خبر ورکړ. ناټو په دغو عملياتو کې پنځه تنه له لاسه ورکړي دي. د يادولو وړ ده، چې په هغوی کې څلور تنه د مايتونو د چاودنې په نتيجه کې وژل شوي. يا په بله ژبه بريد کوونکو د دښمن مدرچلونه بې جنګه نيولي دي. په داسې حال کې، چې په مارجه کې د وسله والو طالبانو شمېر تر دوو زرو تنو مک نه ښودل کېده. له دې ټولو نه ښکاري، چې طالبانو د دغه وسله وال قوت غوڅ اکثريت غرونو ته ځان وايستلو. خو لکه چې ښکاري دغه ټکی د انګلستان د صدراعظم ګاردون براون، د کومې اندېښنې وړ نه دي. ده په زياته بېړه ان د يکشنبې په ورځ اعلان وکړ، چې له طالبانو څخه په آزادو شوو سيمو کې به په نېږدې ورځو کې د روغتونونو او ښوونځيو جوړول پيل شي. په داسې شرايطو کې به، چې دا نه ده څرګنده، چې د طالبانو پټ شوي ورانکار ګروپ به له کوم څنډلي نه ډز کوي، څوک به دې ته زړه ښه کړيړ چې ودانۍ جوړوونکي تيخنکي وسايل مارجې ته ورولي؟ هو، براون د دې بلنه ورکوي، چې په تازه آزاده شوي ولايت کې دې ژور او هراړخيز بدلونونه په زياته چټکۍ راوستل شي. دا ډېره ښه بلنه ده، خو پوښتنه په دې کې ده، چې د دغو بدلونونو راوستل به په څومره بيه تمام شي؟ بېخي په ډاګه ده، چې په هلمند کې د ((طالب)) مسئله يوازې په دوو حالتونو کې حل کېدلی شي. يا به هلته د مورچل نيولو دوو زرو تنو طالبانو غوڅ اکثريت، خپله وسله پر مځکه ايږدي او يا به له منځه وړل کېږي. خو تر اوسه له همدغو دوو حالتنو څخه يو هم نه ليدل کېږي او په نېږدې وخت کې يې د راتللو احتمال هم نشته.

طالبانو ژورنالستانو ته د مارجې ولسوالۍ ته د ورتګ بلنه ورکوي

د طالبانو د غورځنګ مطبوعاتي څانګې د ډله ييزو خبرتيا د ټولو آزادو رسنيو ژورنالستانو ته د دې بلنه ورکړه، چې د هلمند د ولايت د مارجې ولسوالۍ ته ورشي او په خپلو سترګو وګوري، چې د امريکا د متحدو ايالتونو او ناټو د ((مشترک)) په نامه د طالبانو ضد پوځي عمليات په واقعيت کې شنډ شوي دي. په دغه بلنليک کې، چې د افغانستان د اسلامي امارت د ((جهاد غږ)) په انترنېټ پارتال کې ځای شوی، ويل کېږي، چې د لوېديځ د ډله ييزې خبرتيا د رسنيو غرضي او د استخباراتو په پيسو کارکوونکي ژورنالستان د هغو پېښو زيات يواړخيز انځور ورکوي، چې اوس د نادعلي او مارجه په ولسواليو کې روانې دي. اته ورځې پخوا په نوموړو ولسواليو کې د ((مشترک)) په نامه د پوځي عملياتو دويم پړاو پيل شو.
د طالبانو د غورځنګ د مطبوعاتي څانګې د اطلاعاتو له مخې امريکايان د مارجې د ولسوالۍ په مرکز کې دي او د ولسوالۍ هغو څنډو ته د ورتللو وس نه لري، چې د طالبانو د غورځنګ جنګياليو نيولي دي. په خبر کې زياته شوې ده، چې بهرني پوځيان له هغو ماين شوو خند قونو څخه نه شي تېرېدلی، چې ډېر کاله پخوا د يوه امريکايي ودانۍ جوړوونکي شرکت کارکوونکو هلته د اوبو لګولو د سيستېم د جوړولو لپاره کېندلي وو. د اوبو لګولو د سيستېم جوړول پای ته و نه رسېدل، خو کيندل شوې کندې همدغسې پاتې شوې. اوس طالبانو همدغه کندې په ماينونو او بمونو پوښلي دي.

پر مارجه باندې بريد

په افغانستان کې د بین المللي ائیتلاف ځواکونه د هلمند په ولایت کې د مارچې پر ښار برید کولو ته تیارۍ نیسي. داسې ګڼل کېږی، چې دغه ښار د طالبانو یوه اساسي اډه او مرکز دی. د برید لپاره ډېر ستر ځواکونه راټول شوي دي. د تاکتیکي فکرونو له مخې د برید د پیل مودې نه ښودل کېږي، خو د ښار اوسېدږنکو ته مخې له مخکې خبرتیا ورکړل شوې ده. تر اوسه پورې له څلورو زرو نه تر پنځو زرو تنو پورې اوسېدونکي ورڅخه وتلي دي. عملیات لا نه دي پیل شوي، خو بحثونه پرې روان دي. لوېدیځې خبرې سرچینې وایی، چې دا به تر ۲۰۰۱ کال وروسته په افغانستان کې تر ټولو ستر پوځي عملیات وي. ځینې کتونکي حتی داسې ګڼي، چې پر مارچه باندې به د افغانستان په ټولو عملیاتو کې د اوښتون د راتللو ټکی وګرځي.
موږ د روسیې له دوو کارپوهانو ویکتور نادې ین رایفسکي او الکساندر فرالوف سره ټلیفوني تماس ونیو او هیله مو ورڅخه وکړه، چې پر مارچه باندې د پلان شوي برید په چاپېر کې په روانو بحثونو کې دړې هم برخه واخلي. لومړۍ پوښتنه مو له الکساندر فرالوف څخه وکړه او هغه دا ده: د برید عملیاتو ته د تیارۍ نیولو د څرنګوالي له له مخې دا ویلی شو، چې دغه برید به حتما په بري پاې ته ورسېږي؟ الکساندر فرالوف د پوښتنې په ځواب کې داسې ړایي:
زه نه غواړم ، چې د عملیاتو پایلو ته مخکې له مخکې خوشالي وکړم، خو د عملیاتو ستروالي اټکل کولې شم. د رارسېدلو خبرونو له مخې د بین المللي ائیتلاف قوماندانۍ غواړي، چې د مارچې په عملیاتو کې ۱۵ زره تنه امریکایي، انګلسي او افغاني پوځیانو برخه واخلي. طالبانو هم جنګ ته تیارۍ نیسي. د ځینو خبرونو له مخې دوی غواړي، چې په مارچه کې د مقاومت لپاره زر تنه جنګیالي ځای پر ځاې کړي. خو د ځینو نورو خبرونو له مخې طالبان غواړي، چې له مخامخ ټکر نه ډډه وکړي او د خپلو ځواکونو د تیتولو هڅه وکړي. د ائیتلاف د پوځونو په وړاندې ایښودل شوې دندې روښانه دي.
اوس به له یوه بل برخه وال ویکتور نادی ين رايفسکي څخه پوښتنه وکړو. تاسې په دې اړه څه نظر لرئ، چې ايا په لوېديځ کې، په مارجه کې د عملياتو پر بريالي پای ته رسېدون باوري دي؟ ويکتور نادی ين رايفسکي د همدې پوښتنې په ځواب کې وايي:
لکه چې ښکاري، د عملياتو په برياليتوب باور لري. که چيرې له مارجې نه د طالبانو ايستل په پام کې ونيسو، نو زه هم د دغو عملياتو په بريالتوب باور لري. خو ټوله پوښتنه په دې کې ده ، چې ايا داسې امنيتي سيستم به هم جوړ شي او که نه، چې دغه ښار ته د طالبانو بيا راستنېدل ناشونی ګرځي. د يادولو وړ ده، چې طالبان همدا اوس له همدغو پلان شوو عملياتو څخه په خپلو تبليغاتي هدفونو کې استفاده کړې ده. دوی وايي، موږ ته د سولې بلنې راکوي او په خپله بريدونو ته تيارۍ نيسي. د طالبانو غورځنګ به په مارجه کې د عملياتو د بريالي پای ته رسېدو په حالت کې هم وسله پر ځمکه کېنږدي. نو ځکه زما په نظر دغه عمليات د افغانستان په جګړه کې د اوښتون راتللو ټکی نه شي ګرځېدلی. د اوښتون راتللو ټکی به دا وي، چې د افغانستان په اقتصاد کې د ليدلو وړ لوړتيا راشي او د خلکو په ژوند کې د ښه والي په لوري رېښه ييز بدلون راشي. په ٢٠٠١ کال کې د طالبانو د رژيم تر نسکورېدو وروسته د همدغه کار د کولو لپاره ډېر ښه شرايط وو.